Pétur Gunnlaugsson ræddi við Heiðu Björgu Hilmisdóttur borgarstjóra í Síðdegisútvarpinu um húsnæðismál í Reykjavík, lóðaúthlutanir, uppbyggingu og hlutverk byggingaraðila. Í umræðunni kom fram að meirihluti borgarstjórnar hafi markað skýra stefnubreytingu þar sem dregið er úr lóðabraski og lögð áhersla á að uppbygging hefjist tafarlaust þegar lóðum er úthlutað. Hlusta má á þáttinn í spilaranum hér að neðan.
Skilyrt úthlutun í stað endursölu til að stöðva lóðabrask
Borgarstjóri lýsti því að borgin hafi í auknum mæli orðið vitni að því að lóðir gengju kaupum og sölum milli aðila án þess að húsnæði risi. Slík þróun hafi leitt til hækkandi lóðaverðs sem síðan skili sér beint í hærra íbúðaverði. Af þeirri ástæðu hafi borgin tekið upp skýrari skilyrði þar sem úthlutun lóða sé tengd skyldu til uppbyggingar innan tiltekins tíma. Markmiðið sé að tryggja að lóðir þjóni raunverulegri húsnæðisþörf en ekki fjárfestingum til skamms tíma og lóðabraski.
Lóðaverð orðið íþyngjandi þáttur í byggingarkostnaði
Í viðtalinu kom fram að hlutfall lóðakostnaðar af heildarkostnaði við íbúðabyggingar hafi vaxið verulega á undanförnum árum. Borgarstjóri sagði þessa þróun hafa breytt forsendum húsnæðismarkaðarins og gert fyrstu kaupendum sérstaklega erfitt fyrir. Hún taldi að borgin bæri ábyrgð á að nýta þau stjórntæki sem hún hefði til að draga úr þessari þróun með breyttri lóðastefnu.
Byggingaraðilar eiga að koma að borðinu
Heiða Björg greindi frá því að borgin hyggist ekki selja nýtt byggingarland hæstbjóðanda. Í stað þess sé horft til samstarfs við byggingaraðila eða innviðafélög sem taki þátt í uppbyggingu hverfa frá upphafi. Hugmyndin sé að borgin leggi fram land en samstarfsaðilinn komi að byggingu íbúða og innviða samtímis þannig að leikskólar, skólar, íþróttaaðstaða og önnur grunnþjónusta fylgi íbúðabyggðinni strax. Með þessu eigi að stytta framkvæmdatíma og koma í veg fyrir að ný hverfi verði lengi án fullnægjandi þjónustu.
Stórt uppbyggingarsvæði í undirbúningi
Í umræðunni kom fram að borgin hafi ákveðið að undirbúa nýtt uppbyggingarsvæði sem nemi um 80 hekturum lands og geti rúmað þúsundir íbúða. Þar sé stefnt að blandaðri uppbyggingu þar sem félagslegt húsnæði, íbúðir á viðráðanlegu verði og markaðsíbúðir verði hluti af sama hverfi. Borgarstjóri sagði markmiðið vera að tryggja félagslega blöndun og verðhemjandi áhrif á húsnæðismarkaðinn.
Takmörkuð arðsemi og langtímahagsmunir hafðir að leiðarljósi
Heiða tók fram að í fyrirhuguðu samstarfi við byggingaraðila yrði horft til þess að hagnaður yrði innan skýrra marka. Uppbyggingin ætti fyrst og fremst að þjóna langtímahagsmunum borgarbúa en ekki hámarksarðsemi. Hún sagði borgina enn vera að móta nákvæm skilyrði samstarfsins og að ekkert formlegt ferli hefði hafist á þeim tímapunkti.
Húsnæðismál eru réttlætismál
Að lokum lagði borgarstjóri áherslu á að húsnæðismál væru ekki aðeins tæknilegt skipulagsmál heldur réttlætismál milli kynslóða. Hún lýsti áhyggjum af því að ungt fólk sæi sífellt minni möguleika á að eignast eigið húsnæði og sagði borgina verða að bregðast við þeirri stöðu með markvissum aðgerðum í lóðamálum og uppbyggingu.
Hlusta má á ítarlegri umfjöllun í spilaranum hér að neðan.