Arnþrúður Karlsdóttir ræddi við Guðna Ágústsson, fyrrverandi landbúnaðarráðherra, í Síðdegisútvarpinu um hvaða regluverk tæki við ef Ísland gengi í Evrópusambandið og hvaða áhrif það hefði á íslenska löggjöf og stjórnskipan. Í umræðunni kom fram að Guðni taldi að innganga myndi fela í sér víðtækar breytingar á lagasetningarvaldi ríkisins og stöðu stjórnarskrárinnar, þar sem stór hluti ákvarðana færðist til sameiginlegra stofnana sambandsins. Hlusta má á þáttinn í spilaranum hér að neðan.
Framsal löggjafarvalds
Guðni lagði áherslu á að aðild að Evrópusambandinu þýddi að Ísland yrði bundið af sameiginlegri löggjöf sem gilti jafnt fyrir öll aðildarríki. Guðni taldi að slíkt fæli í sér að Alþingi hefði ekki lengur full yfirráð yfir öllum lagasetningum heldur þyrfti að innleiða reglur sem samþykktar væru á vettvangi sambandsins. Guðni vísaði til þess að þetta væri grundvallarmunur á aðild og þeirri stöðu sem Ísland hefði innan Evrópska efnahagssvæðisins þar sem landið tæki upp tiltekna hluta regluverks en stæði utan sameiginlegra pólitískra ákvarðana.
Stjórnarskráin og valdheimildir
Arnþrúður vakti athygli á því að umræðan snerist einnig um stjórnarskrárleg álitaefni og hvort breytinga yrði þörf til að heimila frekara framsal valds og ekki virtust allir sammála um hvort breyta þyrfti stjórnarskrá vegna málsins. Guðni sagði að innganga í sambandið myndi óhjákvæmilega kalla á breytingu á stjórnarskrá, skýrari lagaheimilda þar sem Alþingi þyrfti að samþykkja að yfirþjóðlegar reglur hefðu forgang í tilteknum málaflokkum. Guðni sagði að slík breyting hefði áhrif á stöðu íslenskra dómstóla og stjórnsýslu þar sem túlkun laga og úrlausn ágreinings gæti í auknum mæli ráðist af sameiginlegum evrópskum stofnunum.
Samræming laga og stjórnsýslu
Í umræðunni kom einnig fram að samræming laga og verklags væri einn af meginstoðum regluverks sambandsins. Arnþrúður nefndi að slíkt gæti haft áhrif á skipulag stjórnsýslu innanlands og að breytingar á embættum og stofnunum væru oft ræddar í samhengi við aðlögun að evrópskum stöðlum. Guðni taldi mikilvægt að almenningur hefði skýra mynd af því hvaða reglur yrðu teknar upp og hvaða áhrif það hefði á daglega stjórnsýslu, atvinnulíf og réttindi borgaranna.
Hlusta má á ítarlegri umfjöllun í spilaranum hér að neðan.