Arnþrúður Karlsdóttir og Pétur Gunnlaugsson ræddu við Björn Þorra Viktorsson lögmann í þættinum Fréttir vikunnar um stöðu fólks utan vinnumarkaðar, atvinnuleysi og áhrif þess á verkalýðsmál og ríkisfjármál. Í upphafi umræðunnar kom fram að hlutfall fólks á vinnualdri sem væri á örorku eða í starfsendurhæfingu væri orðið það hátt að velt væri upp hvort kerfið stæðist álagið til lengri tíma. Hlusta má á þáttinn í spilaranum hér að neðan.
Vaxandi fjöldi utan virkrar atvinnu
Í þættinum var bent á að þegar stór hluti þjóðarinnar á vinnualdri væri ekki í hefðbundinni atvinnu hefði það víðtæk áhrif á samfélagið. Þar var rætt um að þróunin hefði átt sér stað yfir nokkurt tímabil og að spurningar vöknuðu um hvaða þættir skýrðu stöðuna, hvort sem um væri að ræða heilsufarslegar ástæður, félagslegar forsendur eða skipulag stuðningskerfa.
Áhrif á velferðarkerfi og ríkisrekstur
Í umræðunni kom fram að umfang fólks utan vinnumarkaðar hefði bein áhrif á ríkisfjármál og sjálfbærni velferðarkerfisins. Þegar færri væru virkir á vinnumarkaði en fleiri nytu bóta og stuðnings yrði ójafnvægi sem gæti aukið þrýsting á opinber fjármál. Þar var lögð áhersla á að um væri að ræða langtímamál sem krefðist skýrra ákvarðana um forgangsröðun og skipulag kerfanna.
Opna þarf umræðuna um stöðuna á vinnumarkaði
Í lok umræðunnar var lögð áhersla á að ræða þyrfti stöðu vinnumarkaðarins með skýrum hætti og byggja mat á raunverulegum upplýsingum fremur en almennum yfirlýsingum. Þar kom fram að þegar hlutfall fólks utan vinnumarkaðar næði ákveðnum mörkum yrði óhjákvæmilegt að taka umræðuna um sjálfbærni kerfisins í heild. Þá var bent á að staðan hefði áhrif á launakjör og stöðu launafólks þar sem þróun á vinnumarkaði hefði áhrif á samningsstöðu, kaupmátt og félagslegt öryggi.
Hlusta má á ítarlegri umfjöllun í spilaranum hér að neðan.