Arnþrúður Karlsdóttir ræddi við Diljá Mist Einarsdóttur þingmann Sjálfstæðisflokksins og Pawel Bartoszek þingmann Viðreisnar í þættinum Fréttir vikunnar, um varnir Íslands, hlutverk NATO og varnarsamninginn við Bandaríkin. Í umræðunni kom fram að þrátt fyrir ágreining um Evrópusambandið væru þau sammála um grundvallarstoðir íslensks öryggis. Hlusta má á þáttinn í spilaranum hér að neðan.
NATO hornsteinn íslensks öryggis
Diljá sagði að grunnstoð varna Íslands væri aðild landsins að NATO og varnarsamningurinn við Bandaríkin. Hún vísaði til þess að Ísland væri herlaust ríki og byggði öryggi sitt á bandalögum. Að hennar mati væri óumdeilt að varnarsamstarf við Bandaríkin skipti lykilmáli og að 20% af hernaðargetu NATO væri innan Evrópusambandsins sem sýndi að Evrópa gæti ekki staðið ein.
Hún lagði áherslu á að ekkert evrópskt ríki hefði lagt til að slíta samstarfi við Bandaríkin eða NATO, þrátt fyrir aukna umræðu um evrópska varnargetu.
Samstarf Evrópu og Bandaríkjanna
Pawel tók undir að varnarsamningurinn við Bandaríkin og NATO væru kjarninn í öryggisstefnu Íslands. Hann sagði umræðuna ekki snúast um að velja á milli Evrópu og Bandaríkjanna heldur um samspil þessara tveggja stoða. Flest Evrópuríki litu á sig sem brú milli Bandaríkjanna og Evrópu í varnarmálum og Ísland ætti að gera hið sama.
Hann hafnaði því að möguleg aukin samvinna innan Evrópu útilokaði áframhaldandi náið samstarf við Bandaríkin. Að hans mati væru þessir þættir samverkandi en ekki andstæðir.
Landfræðileg staða og sögulegt samhengi
Í umræðunni kom einnig fram að landfræðileg staða Íslands á Norður-Atlantshafi skipti verulegu máli. Diljá benti á að sagan sýndi að stórveldi hefðu haft augastað á svæðinu vegna hernaðarlegs mikilvægis þess, meðal annars í síðari heimsstyrjöldinni. Því skipti máli að Ísland ætti trausta bandamenn.
Þau voru sammála um að Ísland gæti ekki staðið eitt í varnarmálum og að áframhaldandi þátttaka í NATO og varnarsamstarfi við Bandaríkin væri forsenda öryggis landsins.
Hlusta má á ítarlegri umfjöllun í spilaranum hér að neðan.