Það grefur undan lýðræðislegum gildum og trausti kjósenda að handvelja fólk á lista fyrir kosningar. Val á frambjóðendum á flokkslistum virðist nánast eingöngu fara fram með handvali á því fólki sem skipar lista stjórnmálaflokkana en ekki með opnum prófkjörum eins og áður tíðkaðist. Þetta segja Leifur Árnason flugstjóri og Logi Kjartansson lögfræðingur en þeir voru gestir Valgerðar Jónsdóttur í Menntaspjallinu. Hlusta má á þáttinn í spilaranum hér að neðan.
Flokkarnir efla flokksræði á kostnað lýðræðislegra vinnubragða
Leifur og Logi vekja athygli á því að Ísland sem lýðræðisríki hafi löngum lagt áherslu á beint lýðræði og að kjósendur hafi vald til að hafa áhrif á pólitíska ákvörðunartöku. Þeir líta svo á að flokkarnir sem kjósi nú handval í stað prófkjöra svipti almenning þeim áhrifum sem þeir hafi áður haft á framboðslista og efla þess í stað flokksræði á kostnað lýðræðislegra vinnubragða.
Tengsl almennra kjósenda verður minna við lýðræðislegt ferli
Þeir benda einnig á að með því að víkja frá hefðbundnum prófkjörum verði tengsl almennra kjósenda við lýðræðislegt ferli veikara. Þetta fyrirkomulag geti haft neikvæðar afleiðingar þegar kemur að pólitískri ábyrgð og feli í sér að ákveðnir flokkar ráði of miklu um endanleg úrslit.
Þarf að styrkja lýðræðislegar stoðir
Leifur og Logi kalla því eftir endurskoðun á þessu fyrirkomulagi og vilja sjá átak til að styrkja lýðræðislegar stoðir. Þeir telja að til þess að tryggja lýðræði til framtíðar sé nauðsynlegt að koma í veg fyrir áhrif handvals og flokksræðis. Þeir leggja áherslu á að vilji almennings verði virtur með því að kjósendur fái aftur þann lýðræðislega rétt að hafa áhrif á val frambjóðenda í opnum prófkjörum og að þeir verði beinir þátttakendur í stjórnmálastarfi landsins.
Hlusta má á ítarlegri umfjöllun í spilaranum hér að neðan