Arnþrúður Karlsdóttir og Guðmundur Franklín Jónsson ræddu í Heimsmálunum í dag um ákvörðun Seðlabanka Evrópu um að frysta ekki fjármuni sem tengdir eru Rússlandi og hvaða áhrif slíkt gæti haft fyrir evrusvæðið, fjárfestingar og efnahagslegt öryggi álfunnar. Yfirlýsingin kom frá Christine Lagarde bankastjóra Seðlabanka Evrópu í morgun. Hlusta má á þáttinn í spilaranum hér að neðan.
Breytt afstaða Evrópu gagnvart rússneskum eignum
Í þættinum kom fram að Seðlabanki Evrópu hyggist ekki frysta tiltekna fjármuni sem rússneskir aðilar eiga innan evrópsks fjármálakerfis. Þetta var sagt marka skýra breytingu frá fyrri stefnu þar sem frysting eigna var notuð sem pólitískt og efnahagslegt viðbragð gagnvart stríðinu í Úkraínu. Bent var á að umfang evrópskra fjárfestinga í Rússlandi sé mjög mikið og að upptaka eða frysting slíkra eigna gæti leitt til gagnaðgerða frá rússneskum stjórnvöldum. Þar gæti verið um að ræða yfirtöku á fyrirtækjum sem starfa í Rússlandi sem hefði víðtæk áhrif á atvinnugreinar sem hafa byggt starfsemi sína upp þar í áratugi.
Áhrif á evruna og fjárfestingar í Evrópu – Gull og silfur rjúka upp í verði
Í umfjölluninni kom fram að þessi stefna gæti haft áhrif á stöðu evrunnar þar sem óvissa um meðferð fjármunanna geti veikt traust fjárfesta. Aukin leit að góðmálmum var sögð merki um að fjárfestar leiti í öruggari eignir þegar stefna í peningamálum eða alþjóðaviðskiptum breytist hratt. Einnig kom fram að sum ríki innan Evrópu hafi hugað að varaleiðum fyrir eigin gjaldmiðilsmál eins og gull og silfur sem hafi hækkað verulega í verði. Ítalía var nefnd sem dæmi, þar sem rætt sé um að líran gæti orðið samhliða gjaldmiðill ef ástandið innan evrusvæðisins versnar eða ef evran veikist frekar.
Mismunandi hagsmunir valda spennu innan Evrópusambandsins
Bent var á að þessi ákvörðun Seðlabanka Evrópu gæti aukið á togstreitu milli ríkja. Sum ríki vilja vernda fjárfestingar sínar í Rússlandi og forðast allar aðgerðir sem gætu kallað á hörð viðbrögð, á meðan önnur telja að mild afstaða gagnvart rússneskum eignum sendi röng skilaboð í ljósi átakanna í Úkraínu. Í þættinum kom fram að slíkt misræmi í hagsmunum geti flækt sameiginlega stefnumótun og dregið úr trúverðugleika sameiginlegra aðgerða innan sambandsins. Þetta gæti einnig haft áhrif á langtímasamstarf ríkjanna í viðskipta- og öryggismálum.
Hlusta má á ítarlegri umfjöllun í spilaranum hér að neðan.