Arnþrúður Karlsdóttir ræddi við Eyjólf Ármannsson innviðaráðherra í Síðdegisútvarpinu um fyrirhugaðar jarðgangaframkvæmdir og uppbyggingu samgöngumannvirkja á landsbyggðinni. Í umræðunni kom fram að stjórnvöld hyggist hraða framkvæmdum með markvissri forgangsröðun ganga, aukinni rannsóknarvinnu á nýjum kostum og stofnun sérstaks innviðafélags sem geti fjármagnað stór verkefni utan hefðbundinna fjárlaga. Eyjólfur sagði í þættinum að jarðgöng hefðu víða afgerandi áhrif á öryggi, byggðaþróun og verðmætasköpun. Hlusta má á þáttinn í spilaranum hér að neðan.
Fljótagöng efst á forgangslista
Eyjólfur sagði í þættinum að Fljótagöng væru í efsta forgangi jarðgangaframkvæmda. Göngin verði um 2,5 kílómetrar að lengd og undirbúningur sé þegar hafinn með útboði á forhönnun. Markmiðið sé að auka öryggi á stórhættulegum vegkafla um Almenninga og tryggja samgöngur allt árið. Í máli hans kom fram að stefnt væri að því að framkvæmdir hefjist á næsta ári að því gefnu að umhverfismat og útboð gangi eftir á áætluðum tíma.
Fjarðargöng opna nýjar leiðir á Austurlandi
Næst í forgangi eru Fjarðargöng sem í raun fela í sér 2 aðskilin göng. Eyjólfur sagði í þættinum að þau myndu stytta leiðir milli Seyðisfjarðar, Mjóafjarðar og Neskaupstaðar og tengja byggðir sem hingað til hafi reitt sig á fjallvegi með tíðum lokunum yfir vetrartímann. Hann benti á að göngin hefðu mikla þýðingu fyrir atvinnulíf, meðal annars vegna tenginga við álver, sjávarútveg og fiskeldi og aðra verðmætasköpun á svæðinu. Með göngunum skapist eitt samfellt vinnusóknarsvæði þar sem ferðatími og óvissa vegna veðurs minnki verulega.
Súðarvíkurgöng og göng undir Hálfdán
Eyjólfur sagði einnig í þættinum að Súðarvíkurgöng væru næst á lista yfir forgangsverkefni þar sem núverandi leið einkennist af grjóthruni, snjóflóðahættu og tíðum lokunum. Göngin eigi að bæta öryggi og tryggja stöðugar samgöngur til og frá Ísafjarðarbæ. Þá ræddi hann göng undir Hálfdán á Vestfjörðum sem í raun séu 2 göng, annars vegar milli Bíldudals og Tálknafjarðar og hins vegar milli Tálknafjarðar og Patreksfjarðar. Hann útskýrði að með þeim styrktist atvinnu- og skólasvæði Vesturbyggðar þar sem byggðir yrðu tengdar í eitt samfellt þjónustusvæði.
Ellefu aðrir kostir og auknar rannsóknir
Í umræðunni kom fram að auk þessara verkefna væru ellefu aðrir jarðgangakostir til skoðunar og að rannsóknir á þeim hefðu verið auknar til að tryggja betur undirbúna ákvarðanatöku til framtíðar. Eyjólfur nefndi dæmi um göng undir Fjarðarheiði, Hvalfjarðargöng númer 2, göng við Miðdalsheiði og Reynisfjall sem möguleg framtíðarverkefni. Að hans sögn væri markmiðið að byggja upp breiðara úrval raunhæfra kosta svo hægt væri að forgangsraða eftir öryggi, samfélagslegum áhrifum og kostnaði.
Innviðafélag á að tryggja fjármögnun
Eyjólfur sagði í þættinum að unnið væri að stofnun sérstaks innviðafélags sem hefði heimild til að taka lán, gefa út skuldabréf og innheimta veggjöld til að fjármagna stórar framkvæmdir. Slíkt félag gæti einnig tekið við eignum á borð við göng og brýr og tryggt stöðuga tekjustofna til lengri tíma. Hann benti á að með þessu yrði hægt að hraða framkvæmdum án þess að allt fé þyrfti að koma beint af fjárlögum og að lífeyrissjóðir gætu komið að fjármögnun.
Skipting fjármagns og borgarlínan
Þá var rætt um skiptingu fjármagns í samgöngusáttmála höfuðborgarsvæðisins. Eyjólfur sagði í þættinum að um 42% fjármagns færu í stofnvegi, jafnhá upphæð í almenningssamgöngur og um 13% í hjóla- og göngustíga. Hann sagði borgarlínu vera hluta af þessari skiptingu og að endurskoðun færi fram á hverju framkvæmdastigi til að meta árangur áður en næsta áfanga yrði hrint í framkvæmd.
Hlusta má á ítarlegri umfjöllun í spilaranum hér að neðan.