Pétur Gunnlaugsson ræddi við Heiðu Björgu Hilmisdóttur borgarstjóra í síðdegisútvarpinu um húsnæðismál í Reykjavík með sérstakri áherslu á lóðir og lóðastefnu borgarinnar og gagnrýni sem komið hefur fram vegna lóðaúthlutana. Í umræðunni var borgarstjóri spurð sérstaklega út í það að mótframbjóðandi hennar í prófkjöri Samfylkingarinnar Pétur Marteinsson hafi á síðasta kjörtímabili fengið úthlutað lóð innan öryggissvæðis Reykjavíkurflugvallar og síðar selt hana áfram. Borgarstjóri sagðist ekki muna eftir málinu og kvaðst ekki hafa forsendur til að meta einstök tilvik frá þeim tíma. Hlusta má á þáttinn í spilaranum hér að neðan.
Man ekki eftir málinu – Dagur B. var borgarstjóri
Aðspurð um lóðina sagði Heiða Björg að hún hefði ekki þetta tiltekna mál í fersku minni. Hún benti á að úthlutanir lóða hefðu farið fram samkvæmt þeim reglum sem giltu á hverjum tíma og að hún gæti ekki lagt mat á einstök mál án þess að hafa þau fyrir framan sig. Hún tók fram að hún hafi setið í borgarstjórn á síðasta kjörtímabili þegar Dagur B. Eggertsson var borgarstjóri og hann hafi borið ábyrgð á þessum lóðaúthlutunum. Stefna borgarinnar í lóðamálum hafi síðan tekið breytingum í tíð núverandi meirihluta.
Vilji til að draga úr endursölu lóða
Í framhaldinu sagði borgarstjóri að almennt væri það afstaða borgarinnar að þeir sem fengju úthlutað lóðum ættu að byggja á þeim, í stað þess að lóðir yrðu seldar áfram án uppbyggingar. Hún sagði að slík endursala hefði í mörgum tilvikum ýtt undir hækkandi lóðaverð og haft áhrif á íbúðaverð í borginni. Þessi þróun hefði verið ein af ástæðunum fyrir því að meirihlutinn hefði lagt aukna áherslu á að tengja lóðarúthlutanir við raunverulega uppbyggingu.
Lóðaverð orðið íþyngjandi þáttur í húsnæðiskostnaði
Borgarstjóri sagði að hlutfall lóðakostnaðar í heildarkostnaði við íbúðabyggingar hefði vaxið verulega á síðustu árum. Þar sem lóðir hefðu áður verið lítill hluti kostnaðar væru þær nú orðnar stór þáttur í endanlegu verði íbúða. Hún taldi þessa þróun ekki sjálfbæra og sagði hana bitna sérstaklega á ungu fólki og fyrstu kaupendum sem ættu sífellt erfiðara með að komast inn á húsnæðismarkaðinn.
Ný nálgun á uppbyggingu og samstarf við byggingaraðila
Í viðtalinu kom einnig fram að borgin hygðist breyta verklagi við nýjar uppbyggingar. Í stað þess að selja land hæstbjóðanda væri horft til samstarfs við byggingaraðila eða innviðafélög þar sem borgin legði fram land en uppbygging íbúða og innviða færi fram samtímis. Með þessu væri ætlunin að tryggja að leikskólar, íþróttaaðstaða og önnur þjónusta fylgdu íbúðabyggðinni strax í upphafi.
Félagsleg blöndun og takmörkuð arðsemi
Borgarstjóri sagði að markmiðið með nýrri stefnu væri að byggja upp blönduð hverfi þar sem félagslegt húsnæði, íbúðir á viðráðanlegu verði og markaðsíbúðir væru samofnar. Hún sagði jafnframt að borgin vildi setja skýra ramma um arðsemi slíkra verkefna þannig að uppbyggingin þjónaði fyrst og fremst langtímahagsmunum borgarbúa en ekki skammtímahagnaði.
Húsnæðismál talin réttlætismál
Að lokum sagði borgarstjóri að húsnæðismál væru orðin eitt stærsta réttlætismál samtímans. Hún lýsti áhyggjum af því að stórir hópar sæju ekki lengur raunhæfan möguleika á að eignast eigið húsnæði og sagði borgina verða að beita öllum þeim stjórntækjum sem hún hefði til að breyta þeirri stöðu.
Hlusta má á ítarlegri umfjöllun í spilaranum hér að neðan.