Evrópuþingið vill herða sameiginlegar reglur ESB um leyfisveitingar vegna orkuframkvæmda og stytta þann tíma sem stjórnvöld hafa til að afgreiða umsóknir. Samkvæmt tillögum þingsins gætu ákveðin skref í leyfisferlinu talist sjálfkrafa samþykkt ef stjórnvöld svara ekki innan tilskilins frests. Aðildarríkin vilja hins vegar meira svigrúm til að ákveða hvernig leyfisveitingum er háttað innan hvers lands. Þetta kemur fram í frétt Euronews.
Nýju reglurnar eiga að hraða uppbyggingu endurnýjanlegrar orku, raforkukerfa, orkugeymslna og annarra innviða sem ESB telur nauðsynlega fyrir orkuskipti sambandsins. Leyfisferli vegna slíkra framkvæmda geta nú tekið allt að 10 ár.
Vill stytta leyfisferlið niður í eitt ár
Framkvæmdastjórn ESB lagði upphaflega til að leyfisveitingar vegna flutnings- og dreifikerfa raforku mættu að hámarki taka 2 ár.
Evrópuþingið vill ganga lengra og að framkvæmdir við dreifikerfi fái afgreiðslu innan eins árs en framkvæmdir við flutningskerfi innan 2 ára. Ráð ESB vill halda 2 ára hámarksfresti fyrir hvort tveggja og heimila framlengingu við sérstakar aðstæður.
Mesti ágreiningurinn snýst þó um hvað eigi að gerast þegar stjórnvöld ná ekki að afgreiða mál innan þessara tímamarka.
Ekkert svar gæti þýtt samþykki
Evrópuþingið styður aukna notkun svokallaðs þegjandi samþykkis. Það þýðir að ákveðin skref í stjórnsýslunni teljast samþykkt ef viðkomandi stjórnvöld svara ekki innan tilskilins tíma.
Ráð ESB vill takmarka þessa reglu. Aðildarríkjunum yrði heimilt að nota sjálfvirkt samþykki við ákveðin milliskref í stjórnsýslunni en ákvarðanir í umhverfismálum og leyfi fyrir tengingu við raforkukerfið yrðu undanskilin.
Niels Fuglsang, danskur þingmaður jafnaðarmanna á Evrópuþinginu sem leiðir málið fyrir hönd þingsins, segir nauðsynlegt að byggja raforkukerfi hraðar ef ESB ætli að ná markmiðum sínum í loftslags- og orkumálum og lækka raforku- og eldsneytiskostnað.
Hann segir tillögu þingsins hraða leyfisveitingum án þess að fórna réttaröryggi og segist ætla að verja reglurnar um sjálfvirkt samþykki í komandi samningaviðræðum.
Orkuframkvæmdir fengju aukinn forgang
Evrópuþingið vill einnig að framkvæmdir við endurnýjanlega orku og tengda innviði njóti aukins forgangs þegar þær rekast á aðra hagsmuni. Tillaga þingsins myndi takmarka möguleika aðildarríkjanna til að gera undanþágur frá þeirri meginreglu.
Ráð ESB vill tryggja ríkjunum meira svigrúm til undanþága, meðal annars þegar vernda þarf menningararf eða framkvæmdir geta haft veruleg umhverfisáhrif sem ekki er hægt að koma í veg fyrir eða bæta fyrir.
Evrópuþingið vill jafnframt samræmdara stjórnsýslukerfi og sterkari kröfur um einn tengilið fyrir framkvæmdaaðila. Aðildarríkin vilja sjálf hafa meira um það að segja hvernig innlendar stofnanir og stjórnvöld annast afgreiðsluna.
Deilt um vald ESB og aðildarríkjanna
Ágreiningurinn snýst því ekki aðeins um hversu hratt leyfi eru veitt heldur einnig um hversu mikið vald aðildarríkin halda yfir eigin leyfisveitingum.
Evrópuþingið vill að sameiginlegar reglur ESB geri afgreiðslufresti fyrirsjáanlegri og að það hafi raunverulegar afleiðingar þegar stjórnvöld fara fram úr þeim. Aðildarríkin vilja einnig hraða framkvæmdum en án þess að ESB eða sjálfvirkar samþykktarreglur fái of mikið vald yfir innlendum leyfisveitingum.
Næsta lota pólitískra samningaviðræðna um reglurnar er fyrirhuguð í byrjun október.