Aukin gagnrýni hefur komið fram á framkvæmd Evrópusambandsins á nýjum reglum um markaðsráðandi tæknifyrirtæki, svokölluðum Digital Markets Act-reglum, sem ætlað var að hraða aðgerðum gegn yfirburðastöðu stórra tæknirisanna. Gagnrýnendur segja framkvæmdina hins vegar vera að dragast á langinn með svipuðum hætti og eldri samkeppnismál innan sambandsins. Þetta kemur fram í umfjöllun Politico.
Reglurnar tóku gildi árið 2024 og áttu meðal annars að opna vistkerfi Apple fyrir samkeppni. Portúgalska fyrirtækið Aptoide opnaði þá eigin appverslun fyrir iPhone-síma með lægri gjöldum en Apple rukkar sjálft. Forstjóri fyrirtækisins segir þó að rekstrarskilyrði Apple geri samkeppni enn mjög erfiða.
Segja framkvæmdina alltof hæga
Fiona Scott Morton, hagfræðiprófessor við Yale-háskóla sem sérhæfir sig í samkeppnismálum á tæknimarkaði, segir Evrópusambandið hvorki hafa skilað þeim hraða né þeirri fyrirsjáanleika sem lofað var þegar reglurnar voru kynntar.
Þá hafa minni tæknifyrirtæki og samkeppnisaðilar gagnrýnt að skortur á starfsfólki í Brussel og tafaleikir stórfyrirtækja hægi verulega á framkvæmd reglanna. Framkvæmdarteymi sambandsins á þessu sviði telur aðeins um 100 starfsmenn.
Google undir smásjánni
Google hefur orðið fyrir hvað mestri athygli samkvæmt nýju regluverki ESB. Rannsóknir standa yfir á fjórum af þjónustum fyrirtækisins, meðal annars leitavélinni Google Search, YouTube og Google Play-versluninni. Sérstaklega hefur verið deilt um hvort Google hygli eigin þjónustum, svo sem Google Flights, á kostnað samkeppnisaðila eins og Booking.com og Expedia í leitarniðurstöðum sínum.
Björn Borrmann hjá ferðafyrirtækinu GetYourGuide segir framkvæmd reglanna einkennast af „gríðarlegri vanframkvæmd“ og telur rannsóknina á Google hafa tafist um að minnsta kosti eitt ár.
Ótti við dómsmál hægir á Brussel
Fram kemur að framkvæmdastjórn Evrópusambandsins óttist að tapa dómsmálum fyrir dómstólum ESB ef ákvarðanir eru teknar of hratt eða án nægjanlegs undirbúnings. Það hafi orðið til þess að embættismenn fari varlega í málarekstri gegn tæknifyrirtækjunum.
Google segir sjálft að fyrirtækið hafi átt hundruð tæknifunda með framkvæmdastjórninni vegna reglanna og að ferlið sé mjög umfangsmikið. Gagnrýnendur segja hins vegar að slíkar samráðslotur séu notaðar til að tefja framgang mála.
Viðskiptadeila við Bandaríkin flækir stöðuna
Framkvæmd reglanna hefur einnig flækst vegna viðskiptadeilu Evrópusambandsins og Bandaríkjanna. Donald Trump Bandaríkjaforseti hefur þrýst á ESB að draga úr regluverki sem bandarísk stjórnvöld telja beinast sérstaklega gegn bandarískum tæknifyrirtækjum. Samkvæmt umfjölluninni frestaði framkvæmdastjórn ESB meðal annars ákvörðunum í málum gegn bandarískum fyrirtækjum á meðan reynt var að ná samkomulagi við Bandaríkin í viðskiptamálum.
Gagnrýnendur óttast nú að veik framkvæmd reglnanna geti gert stórum tæknifyrirtækjum kleift að styrkja stöðu sína enn frekar, meðal annars á ört stækkandi markaði fyrir gervigreind.