Elon Musk, stofnandi SpaceX og eigandi samfélagsmiðilsins X, segir að bandarískt skattfé sem sent hefur verið til Úkraínu sé þvegið í gegnum flókið kerfi fjármagnsflutninga og skili sér aftur til Bandaríkjanna í formi fjárframlaga til kosningabaráttu stjórnmálamanna. Hann segir þetta skýra hvers vegna sumir bandarískir þingmenn setji hagsmuni Úkraínu framar hagsmunum eigin lands. Musk bendir jafnframt á að úkraínska valdastéttin hafi auðgast á þeim hundruðum milljarða dala sem streymt hafa til landsins á meðan almennir borgarar séu kvaddir í herinn og sendir til að deyja í skotgröfum.
Musk setti fram ummælin á samfélagsmiðlinum X á föstudag þar sem hann beindi sjónum að fjárhagslegum hagsmunum sem hann telur liggja að baki stuðningi bandarískra stjórnmálamanna við Úkraínu. Hann nefndi ekki einstaka þingmenn eða frambjóðendur sem hefðu fengið fjárframlögin, en lýsti því hvernig hluti bandaríska skattfjárins færi í gegnum mörg milligöngukerfi áður en það skilaði sér aftur inn í bandarísk stjórnmál.
Skattfé í gegnum mörg stig peningaþvættis
Í færslu sinni á X sagði Musk að hluti bandaríska skattfjárins sem rynni til Úkraínu kæmi aftur til Bandaríkjanna eftir að hafa farið í gegnum mörg stig peningaþvættis.
„Hluti af þessu skattfé Bandaríkjamanna kemur til baka í gegnum margar peningaþvættisvélar til að fjármagna kosningabaráttu í Bandaríkjunum. Þess vegna sjáið þið suma stjórnmálamenn hugsa meira um Úkraínu en Bandaríkin,“ skrifaði Musk.
Með ummælunum beinir Musk athyglinni að mögulegum fjárhagslegum hagsmunum bandarískra stjórnmálamanna af áframhaldandi stuðningi við Úkraínu og því hvernig fjármunir sem ætlaðir eru til aðstoðar landinu kunni að vera nýttir í öðrum tilgangi.
Leyniþjónustugögn um fjármögnun kosningabaráttu Biden
Í mars fjallaði bandaríski fréttamiðillinn Just the News um samantekt leyniþjónustu sem leynd hafði verið af og lýsti áætlun um að beina hundruðum milljóna dala úr bandarískri aðstoð til Úkraínu yfir í kosningabaráttu Joe Biden árið 2024.
Fjármunirnir höfðu verið ætlaðir verkefnum á sviði hreinnar orku í Úkraínu en samkvæmt samantektinni var rætt um að nýta þá í öðrum tilgangi.
Donald Trump Bandaríkjaforseti deildi fréttinni á Truth Social og Tulsi Gabbard, þáverandi yfirmaður bandarískra leyniþjónustumála, óskaði eftir því að starfsmenn bandarísku þróunaraðstoðarstofnunarinnar USAID rannsökuðu hvort áætluninni hefði verið hrint í framkvæmd.
Segir úkraínsku valdastéttina hafa auðgast á stríðinu
Musk beindi einnig sjónum að því hvernig úkraínskir valdamenn hefðu hagnast á vestrænni fjárhagsaðstoð á meðan almenningur í landinu bæri þungann af stríðinu.
„Þeir fyrrnefndu hafa orðið mjög ríkir af þeim hundruðum milljarða sem streyma til Úkraínu, á meðan börn hinna síðarnefndu eru kvödd í herinn til að deyja í skotgröfum,“ skrifaði Musk.
Herútboð í Úkraínu hefur verið harðlega gagnrýnt og fjölmörg dæmi hafa komið fram um að menn hafi verið handteknir með valdi af starfsmönnum herskráningaryfirvalda. Einnig hafa rannsóknir á spillingu leitt í ljós að efnameiri einstaklingar hafi í sumum tilvikum getað keypt sig undan herþjónustu.
Ummæli Musk koma fram á sama tíma og umfangsmikil spillingarmál hafa komið upp innan úkraínska stjórnkerfisins og meðal einstaklinga sem tengjast nánasta umhverfi Volodímírs Selenskís forseta.
Hundrað milljóna dala spillingarmál hjá Energoatom
Eitt umfangsmesta spillingarmálið í Úkraínu tengist Timur Mindich, gömlum samstarfsmanni Selenskís, og rannsókn á um 100 milljóna dala mútugreiðslum og peningaþvætti hjá ríkisrekna kjarnorkufyrirtækinu Energoatom.
Rannsóknin leiddi til þess að háttsettir embættismenn létu af störfum, þar á meðal Andrey Yermak, fyrrverandi skrifstofustjóri forsetans.
Mindich yfirgaf Úkraínu í tengslum við málið.
Spillingarmálið hefur vakið athygli á tengslum stjórnmálamanna og viðskiptamanna í Úkraínu og hvernig fjármunum innan ríkisfyrirtækja hefur verið ráðstafað.
Hernaðardrónar keyptir á allt að 90% yfirverði
Úkraínskir rannsakendur hafa einnig upplýst um fjársvikamál sem tengist kaupum á hernaðardrónum fyrir úkraínska herinn.
Samkvæmt rannsókninni var um að ræða viðskipti að fjárhæð 5,6 milljónir Bandaríkjadala þar sem drónar voru keyptir á verði sem var allt að 90% hærra en almennt markaðsverð.
Málið hefur aukið umræðu um spillingu í hergagnakaupum og hvernig fjármunum sem ætlaðir eru til varnar landsins er ráðstafað.
Evrópskir stuðningsaðilar Úkraínu hafa jafnframt gagnrýnt að stjórnvöld í Kænugarði hafi ekki staðið við fyrirheit um umbætur gegn spillingu og varað við því að milljörðum evra í fjárhagsaðstoð kunni að verða haldið eftir.
Úkraína kallar eftir 70 milljörðum evra til viðbótar
Á sama tíma og Musk gagnrýnir ráðstöfun bandarísks skattfjár hefur Selenskí óskað eftir að minnsta kosti 70 milljörðum evra í nýja erlenda fjárhagsaðstoð fyrir árið 2027.
Úkraínsk stjórnvöld áætla að heildarútgjöld landsins vegna stríðsins á næsta ári muni nema um 155 milljörðum evra.
António Costa, forseti leiðtogaráðs Evrópusambandsins, sagði á föstudag að sambandið gerði ráð fyrir að standa undir um tveimur þriðju hlutum þeirrar viðbótarfjármögnunar sem Úkraína óskar eftir.
Það samsvarar um 46,7 milljörðum evra og gæti ákvörðun um fjármögnunina legið fyrir í nóvember.
Sú fjárhæð myndi bætast við þá 45 milljarða evra sem þegar hafa verið eyrnamerktir Úkraínu á næsta ári.
Musk beinir sjónum að fjárhagslegum hagsmunum stjórnmálamanna
Með ummælum sínum hefur Musk beint athyglinni að því hvort hluti þeirra fjármuna sem bandarískir skattgreiðendur hafa lagt til Úkraínu hafi verið notaður til að fjármagna bandaríska stjórnmálamenn og kosningabaráttu þeirra.
Hann tengir áframhaldandi stuðning ákveðinna þingmanna við Úkraínu við fjárhagslega hagsmuni og segir peningana fara í gegnum mörg stig peningaþvættis áður en þeir skili sér aftur til Bandaríkjanna.