Arnþrúður Karlsdóttir ræddi við Guðlaug Þór Þórðarson, þingmann Sjálfstæðisflokksins og fyrrverandi ráðherra í Síðdegisútvarpinu um skipulag og valdakerfi Evrópusambandsins. Í viðtalinu sagði Guðlaugur Þór að framkvæmdastjórn sambandsins, sem ekki er kosin beint af borgurum aðildarríkjanna, hafi alla stjórn á lagasetningu innan sambandsins undir stjórn Ursúlu von der Leayen. Hlusta má á þáttinn í spilaranum hér að neðan.
Framkvæmdastjórnin leggur fram lagafrumvörp
Guðlaugur sagði að framkvæmdastjórn Evrópusambandsins hafi frumkvæði að lagasetningu innan sambandsins. Hún leggi fram lagafrumvörp sem síðan fara til meðferðar hjá Evrópuþinginu og ráðherraráði sambandsins. Hann benti á að kjörnir þingmenn Evrópuþingsins geti ekki sjálfir lagt fram lagafrumvörp heldur aðeins fjallað um þau frumvörp sem framkvæmdastjórnin setur fram og lagt til breytingar á þeim.
Óljóst hvernig framkvæmdastjórar eru valdir
Í viðtalinu sagði Guðlaugur einnig að almenningi væri ekki ljóst hvernig einstaklingar væru valdir í framkvæmdastjórn sambandsins. Hann sagði að framkvæmdastjórarnir væru ekki kjörnir í almennum kosningum og að ferlið við val þeirra væri fjarlægt frá kjósendum. Að hans mati væri þetta dæmi um að mikil völd væru í höndum embættismanna sem ekki hefðu fengið beint umboð frá kjósendum.
Dæmi úr breskum stjórnmálum
Til að skýra þetta nefndi Guðlaugur dæmi úr breskum stjórnmálum. Hann sagði að Neil Kinnock, fyrrverandi leiðtogi Verkamannaflokksins í Bretlandi sem tapaði þingkosningum, hefði síðar setið í framkvæmdastjórn Evrópusambandsins. Hann nefndi einnig Peter Mandelson, breskan stjórnmálamann og sendiherra, sem sat í framkvæmdastjórn sambandsins þrátt fyrir að hafa ekki unnið kosningar í heimalandi sínu. Guðlaugur Þór sagði að þessi dæmi sýndu að einstaklingar gætu gegnt áhrifamiklum embættum innan framkvæmdastjórnarinnar án þess að hafa fengið beint lýðræðislegt umboð frá kjósendum.
Hlusta má á ítarlegri umfjöllun í spilaranum hér að neðan.