
Röð alvarlegra hernaðaratvika hefur orðið í og við Úkraínu á síðustu klukkustundum og átökin teygja sig í auknum mæli nær yfirráðasvæði NATO-ríkja. NATO-orrustuþota skaut niður dróna yfir Litháen, rússneskt herskip skaut neyðarblysum að danskri herþyrlu yfir Eystrasalti og rússneskar langdrægar sprengjuflugvélar flugu yfir Barentshaf og Noregshaf. Á sama tíma hafa Úkraínumenn hafið nýja sókn í Donetsk og gert árásir langt inni í Rússlandi. Þetta kemur fram á vef France24.
Atvikin hafa orðið á sama tíma og engin merki eru um að dragi úr átökunum. Sergei Lavrov utanríkisráðherra Rússlands segir Rússa ekki ætla að gera hlé á hernaðinum meðan mögulegar friðarviðræður standa yfir.
NATO skaut niður dróna yfir Litháen
NATO sendi orrustuþotur á loft í nótt eftir að dróni fór inn í lofthelgi Litháens. Ítölsk orrustuþota skaut drónann niður skömmu eftir miðnætti nálægt þorpinu Pratkunai í suðurhluta landsins.
Dróninn er talinn hafa komið inn í lofthelgi Litháens frá Hvíta-Rússlandi en uppruni hans hefur ekki verið staðfestur. Yfirvöld hafa ekki sagt hvort hann hafi verið rússneskur eða úkraínskur.
Gitanas Nausėda forseti Litháens sagði viðbragðsgetu NATO mikilvæga þegar Rússar væru að auka hernað sinn gegn Úkraínu. Litháen, Lettland og Eistland hafa ítrekað greint frá drónum í lofthelgi sinni frá því innrás Rússa í Úkraínu hófst.
Rússneskt herskip skaut blysum að danskri herþyrlu
Nær samtímis varð alvarlegt atvik yfir Eystrasalti þegar rússnesk freigáta skaut 2 neyðarblysum í átt að Fennec-herþyrlu danska flughersins.
Danska þyrlan var að mynda rússneska herskipið í alþjóðlegri lögsögu undan Gedser þegar blysin voru skotin. Annað þeirra fór skammt frá þyrlunni.
Mette Frederiksen forsætisráðherra Danmerkur fordæmdi framferði Rússa og sagði það ábyrgðarlaust. Lars Løkke Rasmussen utanríkisráðherra kallaði atvikið með öllu óásættanlegt og rússneski sendiherrann var kallaður á fund danskra stjórnvalda.
Rússar hafna gagnrýninni. Vladimir Barbin, sendiherra Rússlands í Danmörku, segir dönsku þyrluna hafa sýnt ögrandi framkomu og sakaði danska flugherinn um hættulegar flugaðgerðir nálægt rússneskum herskipum.
Rússneskar sprengjuflugvélar við Noregshaf
Rússneskar Tu-95 langdrægar sprengjuflugvélar fóru jafnframt í eftirlitsflug yfir alþjóðlegu loftrými Barentshafs og Noregshafs.
Samkvæmt rússneska varnarmálaráðuneytinu fylgdu orrustuþotur annarra ríkja sprengjuflugvélunum hluta leiðarinnar.
Tu-95 eru langdrægar herflugvélar sem geta borið kjarnorkuvopn og eru hluti af kjarnorkuherafla Rússlands. Engar vísbendingar eru þó um að vélarnar hafi borið kjarnorkuvopn í þessu flugi.
Úkraína hefur nýja sókn í Donetsk
Á sama tíma hafa úkraínskar hersveitir hafið sókn í norðurhluta Donetsk þar sem einhver hörðustu átök stríðsins hafa staðið.
Andrii Biletskyi hershöfðingi segir úkraínskar hersveitir hafa hreinsað rússneska innrásarhópa af 75 ferkílómetra svæði og endurheimt 10 ferkílómetra lands.
Svæðið er norðan við Sloviansk og Kramatorsk sem mynda mikilvægt varnarbelti Úkraínumanna í Donetsk. Rússar þurfa að ná þessum borgum ætli þeir að ná öllu héraðinu á sitt vald. Ekki hefur tekist að staðfesta upplýsingar Úkraínumanna um framrásina með óháðum hætti.
Úkraína gerir árásir langt inni í Rússlandi
Úkraína hefur einnig aukið árásir á skotmörk innan Rússlands. Volodymyr Zelensky Úkraínuforseti segir úkraínskar hersveitir hafa gert árás á olíuhreinsistöð í Syzran.
Úkraínumenn réðust einnig á drónaframleiðslu í Taganrog og aðstöðu í Oryol-héraði sem notuð er til að undirbúa og senda dróna á loft. Zelensky greindi jafnframt frá árásum á ótilgreind skotmörk í Svartahafi.
Tyrkir vara við útbreiðslu stríðsins
Tyrknesk stjórnvöld hafa nú einnig lýst áhyggjum af því að átökin breiðist frekar út um Svartahaf.
Hakan Fidan utanríkisráðherra Tyrklands segir óásættanlegt að stríðið milli Rússlands og Úkraínu breiðist út til Svartahafs og ógni öryggi tyrkneskra borgara. Árásir á skip á svæðinu séu jafnframt farnar að ógna siglingaöryggi.
Rússar ætla ekki að stöðva hernaðinn
Þrátt fyrir þessa þróun eru áfram tilraunir í gangi til að draga úr átökunum. Kreml hefur tekið jákvætt í hugmynd Donald Trump Bandaríkjaforseta um gagnkvæmt hlé Rússa og Úkraínumanna á árásum gegn orkumannvirkjum.
Lavrov hefur hins vegar tekið af allan vafa um að Rússar hyggist ekki samþykkja almennt vopnahlé áður en viðræður hefjast. Hann segir rússneska herinn halda áfram bardögum meðan hugsanlegar samningaviðræður fara fram.
Lavrov er væntanlegur til fundar við Marco Rubio utanríkisráðherra Bandaríkjanna á jaðri allsherjarþings Sameinuðu þjóðanna í New York.
Þróunin síðustu klukkustundir sýnir því að átökin eru ekki lengur bundin við víglínuna í austurhluta Úkraínu. Hernaðarleg atvik ná nú frá árásum langt inni í Rússlandi og átökum í Svartahafi til lofthelgi NATO-ríkis við Eystrasalt og hernaðarumsvifa við Noregshaf.
