
Ríkisstjórn Þýskalands hefur náð samkomulagi um að stórlækka raforkuskatt til heimila og fyrirtækja frá 1. janúar 2027 og setja tímabundið verðþak á bensín og dísilolíu. Raforkuskatturinn lækkar úr 2,05 evrusentum í 0,1 evrusent á hverja kílóvattstund, sem er lágmarkið samkvæmt reglum Evrópusambandsins. Aðgerðirnar eiga að draga úr kostnaði heimila og fyrirtækja í kjölfar mikilla hækkana á orkuverði. Þetta segir í frétt Euronews.
Raforkuskattur lækkar um rúmlega 95%
Samkomulagið náðist eftir rúmlega 8 klukkustunda viðræður leiðtoga stjórnarflokkanna CDU/CSU og Jafnaðarmannaflokksins SPD.
Með ákvörðuninni verður raforkuskattur lækkaður fyrir alla almenna notendur, þar á meðal heimili, lítil og meðalstór fyrirtæki og atvinnurekstur sem ekki hefur þegar notið sambærilegra skattalækkana.
Samkvæmt útreikningum þýsku verðsamanburðarsíðunnar Verivox gæti þriggja manna heimili með 4.000 kílóvattstunda ársnotkun sparað um 8 evrur á mánuði.
Þýskaland er með hæsta raforkuverð meðal G20-ríkjanna samkvæmt samanburði Verivox og er jafnframt meðal þeirra ríkja í heiminum þar sem rafmagn er dýrast.
Skattalækkunin kostar 5,4 milljarða evra
Áætlað er að lækkun raforkuskattsins muni kosta þýska ríkissjóðinn um 5,4 milljarða evra á ári.
Lars Klingbeil, fjármálaráðherra Þýskalands og fulltrúi SPD, hafði upphaflega lagst gegn aðgerðinni þar sem óljóst var hvernig fjármagna ætti hana.
Stjórnarflokkarnir náðu að lokum samkomulagi um að nýta fjárhagslegt svigrúm sem skapast hefur innan þýska stuðningskerfisins fyrir endurnýjanlega orkuframleiðslu, samkvæmt lögum um endurnýjanlega orkugjafa, EEG.
Fjármögnun skattalækkunarinnar er þó aðeins tryggð fyrir árið 2027. Ríkisstjórnin stefnir að því að framlengja hana eftir það, en til þess þarf að tryggja varanlega fjármögnun.
Samkomulagið verður fellt inn í fjárlög næsta árs, sem þýska þingið á enn eftir að samþykkja.
Verðþak á bensín og dísilolíu tekur gildi um áramót
Ríkisstjórnin hefur jafnframt ákveðið að taka upp tímabundið verðþak á eldsneyti frá 1. janúar 2027.
Verðþakið á að koma í stað tímabundinna aðgerða til lækkunar eldsneytisverðs sem tóku gildi 1. október síðastliðinn og renna út um áramótin.
Fyrirhugað er að verðþakið gildi í 3 mánuði til að byrja með. Heimilt verður að endurskoða og framlengja úrræðið ef aðstæður kalla á það.
Markmiðið er að koma í veg fyrir óhóflegar verðhækkanir á bensínstöðvum. Hámarksverð verður reiknað samkvæmt fyrirfram skilgreindri aðferð sem tekur mið af heimsmarkaðsverði eldsneytis.
Stjórnvöld leggja jafnframt áherslu á að verðþakið megi ekki ógna afhendingaröryggi eldsneytis og að hægt verði að taka tillit til svæðisbundinna aðstæðna.
Stríðið við Íran og lokun Hormússunds hækkuðu eldsneytisverð
Miklar hækkanir á heimsmarkaðsverði olíu í tengslum við stríðið við Íran og lokun Hormússunds urðu til þess að þýsk stjórnvöld gripu til tímabundinna aðgerða til að lækka eldsneytisverð í október.
Lokun sundsins hefur haft veruleg áhrif á alþjóðlega orkumarkaði, enda er það ein mikilvægasta siglingaleið heims fyrir olíu og aðrar orkuafurðir.
Þýska ríkisstjórnin vill með nýja verðþakinu tryggja að eldsneytiskostnaður heimila og fyrirtækja haldist viðráðanlegur þrátt fyrir óstöðugleika á alþjóðlegum orkumörkuðum.
Ríkisstjórnin hyggst leggja fram frumvarp og reglugerð um verðþakið 2. desember næstkomandi.
Merz náði fram skattalækkun eftir deilur innan stjórnarinnar
Friedrich Merz, kanslari Þýskalands, hafði sætt vaxandi þrýstingi innan eigin flokks vegna fyrri loforða um lækkun raforkuskatts.
Hann hafði áður boðað að samkomulag næðist fljótt, en samningaviðræðurnar stóðu yfir í meira en 8 klukkustundir áður en niðurstaða fékkst.
Merz fagnaði niðurstöðunni á miðvikudagsmorgun og þakkaði samstarfsflokkum sínum fyrir að hafa fallist á tillögu hans um skattalækkunina.
Markus Söder, formaður CSU í Bæjaralandi, lýsti einnig yfir ánægju með samkomulagið og benti á að það myndi gagnast fjölskyldum, lífeyrisþegum og litlum og meðalstórum fyrirtækjum.
Hann lagði jafnframt áherslu á að almenningur þyrfti áfram að hafa efni á að nota einkabílinn og að CSU hefði staðið við loforð sín.
Gagnrýna aðgerðirnar fyrir að nýtast öllum óháð tekjum
Skattalækkunin og verðþakið hafa einnig sætt gagnrýni. Gagnrýnendur benda á að lækkun raforkuskatts fyrir alla notendur taki ekki sérstaklega mið af fjárhagsstöðu heimila. Þeir telja að markvissari aðstoð við tekjulægri heimili gæti nýst betur.
Svipuð gagnrýni hefur komið fram á verðþakið á eldsneyti, þar sem stuðningurinn dreifist til allra neytenda án tillits til tekna eða fjárhagslegrar þarfar.
Þá hafa verið settar fram áhyggjur af því að niðurgreiðslur og verðtakmarkanir á jarðefnaeldsneyti geti dregið úr hvata til að skipta yfir í aðra orkugjafa.
Þýska ríkisstjórnin hyggst engu að síður halda áformunum til streitu, en bæði skattalækkunin og eldsneytisúrræðið verða tímabundin þar til frekari ákvarðanir hafa verið teknar um fjármögnun og framhald þeirra.
