Yfirvöld í Kaliforníu hafa hafnað kröfum bandaríska dómsmálaráðuneytisins um að rannsaka sérstaklega þúsundir kjörskrárskráninga sem alríkisyfirvöld telja hugsanlega tengjast einstaklingum án bandarísks ríkisfangs. Upphaflega beindist athugun stjórnvalda að rúmlega 190.000 skráningum en síðar var lagður fram listi með 20.930 einstaklingum sem talin var ástæða til að kanna nánar. Kalifornía hefur neitað að aðskilja utankjörfundaratkvæði þessara einstaklinga frá öðrum atkvæðum á meðan ríkisfang þeirra er sannreynt. Ágreiningurinn hefur leitt til dómsmáls, aðeins nokkrum dögum fyrir bandarísku þingkosningarnar 3. nóvember. Þetta kemur fram í frétt Patriotpivot.
Dómsmálaráðuneyti Bandaríkjanna höfðaði mál gegn Kaliforníu 15. október eftir að yfirvöld ríkisins höfnuðu kröfu um að yfirfara umdeildar skráningar innan 48 klukkustunda. Alríkisstjórnin telur að án sérstakra ráðstafana sé hætta á að atkvæði einstaklinga sem ekki hafa kosningarétt verði talin með í kosningunum. Kalifornía hafnar kröfunni og dregur í efa áreiðanleika þeirra upplýsinga sem dómsmálaráðuneytið byggir á.
Upphaflega voru yfir 190.000 skráningar til skoðunar
Ágreiningurinn hófst í júlí þegar Markwayne Mullin, heimavarnaráðherra Bandaríkjanna, hafði samband við yfirvöld í Kaliforníu vegna upplýsinga um rúmlega 190.000 kjörskrárskráningar sem alríkisyfirvöld töldu að kynnu að tengjast einstaklingum án bandarísks ríkisfangs.
Kalifornía óskaði eftir frekari upplýsingum um gögnin og þær aðferðir sem notaðar höfðu verið til að bera kennsl á einstaklingana. Í október afhentu alríkisyfirvöld síðan endurskoðaðan lista með 20.930 nöfnum sem þau töldu nauðsynlegt að rannsaka sérstaklega.
Við gerð listans höfðu dómsmálaráðuneytið og heimavarnarráðuneytið borið saman kjörskrárupplýsingar við gögn innflytjendayfirvalda, meðal annars bandarísku ríkisborgara- og útlendingastofnunarinnar.
Markmiðið var að finna einstaklinga sem kynnu að hafa verið skráðir á kjörskrá án þess að uppfylla skilyrði um bandarískt ríkisfang.
Dómsmálaráðuneytið krafðist aðgerða innan 48 klukkustunda
Þann 13. október gaf dómsmálaráðuneytið yfirvöldum Kaliforníu 48 klukkustundir til að yfirfara listann og kanna hvort einstaklingarnir hefðu bandarískan ríkisborgararétt.
Jafnframt var þess krafist að utankjörfundaratkvæði þeirra sem ekki væri hægt að staðfesta ríkisfang hjá yrðu geymd aðskilin frá öðrum atkvæðum þar til rannsókninni lyki.
Alríkisyfirvöld lögðu áherslu á að ekki væri verið að krefjast þess að atkvæðin yrðu sjálfkrafa ógilt. Með aðskilnaðinum ætti að tryggja að hægt væri að rannsaka kjörgengi einstaklinganna áður en atkvæði þeirra yrðu endanlega talin.
Kalifornía hafnaði kröfunni og vísaði meðal annars til þess að fyrirhugaðar aðgerðir samræmdust ekki gildandi kosningalögum.
Bandaríska dómsmálaráðuneytið höfðaði mál
Þann 15. október höfðaði dómsmálaráðuneytið mál gegn Kaliforníu, Shirley Weber, ráðherra ríkisins sem fer með yfirstjórn kosningamála, og Dean Logan, yfirmanni kosningamála í Los Angeles-sýslu.
Todd Blanche, dómsmálaráðherra Bandaríkjanna, gagnrýndi afstöðu Kaliforníu og sagði óásættanlegt að stjórnvöld auðvelduðu kosningasvik.
„Kosningasvik sem stjórnvöld greiða fyrir eru óásættanleg í Bandaríkjunum,“ sagði Blanche þegar málsóknin var kynnt.
Bill Essayli, aðstoðarsaksóknari alríkisstjórnarinnar, sagði yfirvöld í Kaliforníu hafa fengið tækifæri til að fjarlægja einstaklinga án ríkisborgararéttar af kjörskrá og halda atkvæðum þeirra aðskildum meðan staða þeirra væri rannsökuð.
„Þau neituðu,“ sagði Essayli og lagði áherslu á að dómsmálaráðuneytið hefði því þurft að leita til dómstóla.
Rannsókn UCLA sýndi verulegt misræmi í listanum
Áreiðanleiki listans hefur orðið eitt helsta ágreiningsefnið í dómsmálinu. Samkvæmt rannsókn UCLA Voting Rights Project reyndist ekki hægt að finna 8.880 af þeim 20.930 einstaklingum sem alríkisyfirvöld höfðu tilgreint í kjörskrárgögnum Kaliforníu. Það jafngildir um 42% listans.
Rannsakendur fundu jafnframt að minnsta kosti 22 einstaklinga sem höfðu bandarískan ríkisborgararétt og töldu líklegt að þúsundir annarra á listanum hefðu einnig öðlast ríkisfang með náttúruvæðingu.
Dómsmálaráðuneytið hefur mótmælt niðurstöðum rannsóknarinnar. Ágreiningurinn snýst meðal annars um hvort gögn innflytjendayfirvalda séu nægilega uppfærð til að hægt sé að nota þau við sannprófun kjörskrárskráninga.
Einstaklingar sem áður voru erlendir ríkisborgarar geta síðar hafa fengið bandarískan ríkisborgararétt án þess að allar opinberar gagnaskrár endurspegli þá breytingu með sama hætti.
Áfrýjunardómstóll hafnaði kröfum alríkisstjórnarinnar
Dómsmálið hefur þegar farið fyrir alríkisdómstóla en dómsmálaráðuneytinu hefur ekki tekist að fá fram þær bráðabirgðaráðstafanir sem það krafðist.
Þann 26. október hafnaði alríkisáfrýjunardómstóll beiðni stjórnvalda um tafarlaus afskipti. Dómsmálaráðuneytið hélt kröfum sínum til streitu en 30. október hafnaði níundi alríkisáfrýjunardómstóllinn aftur neyðarbeiðni þess.
Dómstóllinn taldi að alríkisstjórnin hefði ekki sýnt fram á nægilega lagalega heimild til að knýja Kaliforníu til að framkvæma þær ráðstafanir sem farið var fram á.
Úrskurðurinn leysir þó ekki úr því hvort einstaklingar án bandarísks ríkisfangs séu á kjörskrá ríkisins. Hann tekur til þeirra lagalegu heimilda og gagna sem alríkisstjórnin lagði fram til stuðnings kröfu sinni um tafarlausar aðgerðir.
Aðalmálið heldur því áfram þótt neyðarbeiðnum dómsmálaráðuneytisins hafi verið hafnað.
Milljónir utankjörfundaratkvæða í húfi
Ágreiningurinn kemur upp á viðkvæmum tíma þar sem Kalifornía undirbýr þingkosningarnar 3. nóvember. Í ríkinu eru kjósendum sjálfkrafa sendir kjörseðlar í pósti og því skiptir nákvæmni kjörskrár miklu máli.
Alríkisyfirvöld leggja áherslu á að einstaklingar án bandarísks ríkisfangs hafi ekki heimild til að greiða atkvæði í alríkiskosningum, þar á meðal kosningum til fulltrúadeildar og öldungadeildar Bandaríkjaþings.
Yfirvöld í Kaliforníu halda því hins vegar fram að ákvarðanir um að fjarlægja einstaklinga af kjörskrá eða aðskilja atkvæði þeirra verði að byggjast á áreiðanlegum upplýsingum og fara fram samkvæmt gildandi kosningalögum.
Ágreiningurinn snýst því bæði um rétt alríkisstjórnarinnar til að krefjast sérstakra aðgerða og um áreiðanleika þeirra gagna sem hún hefur lagt fram.
Enn óljóst hversu margir uppfylla ekki skilyrði um kosningarétt
Þrátt fyrir umfangsmiklar rannsóknir og dómsmál hefur ekki verið staðfest hversu margir af þeim 20.930 einstaklingum sem alríkisyfirvöld tilgreindu eru í raun skráðir á kjörskrá án þess að hafa bandarískan ríkisborgararétt.
Ekki liggur heldur fyrir hversu margir þeirra hafa þegar fengið ríkisborgararétt eða hvort einhverjir þeirra hafi greitt atkvæði án þess að hafa til þess heimild.
Dómsmálaráðuneytið heldur áfram að krefjast aðgerða til að tryggja að aðeins einstaklingar með kosningarétt taki þátt í alríkiskosningunum. Kalifornía hefur hins vegar staðið fast á þeirri afstöðu að ekki verði gripið til sérstakra ráðstafana á grundvelli lista sem yfirvöld ríkisins telja innihalda verulegar villur.
Þingkosningarnar fara fram á morgun, 3. nóvember, en deilan um kjörskrárnar og heimildir alríkisstjórnarinnar til að knýja fram sérstaka sannprófun heldur áfram fyrir dómstólum.