Alls eru 743 einstaklingar á biðlista eftir afplánun refsinga á Íslandi samkvæmt upplýsingum frá Dómsmálaráðuneytinu. Á sama tíma hefur fjöldi fyrndra refsinga aukist verulega sem undirstrikar álag á fangelsiskerfið.
Biðlistar margfaldast
Árið 2000 voru 59 einstaklingar á biðlista eftir afplánun en árið 2010 hafði fjöldinn hækkað í 360. Þróunin hefur haldið áfram og árið 2020 voru þeir orðnir 579. Nú, árið 2025, eru þeir 743 sem er hæsta tala sem mælst hefur.
Þetta jafngildir meira en tíföldun frá aldamótum og rúmlega tvöföldun frá árinu 2010.
Fyrndar refsingar ná hámarki
Fjöldi fyrndra refsinga hefur einnig aukist verulega samkvæmt gögnum ráðuneytisins. Árið 2013 voru þær 20 en árið 2024 náðu þær 98. Árið 2025 eru þær 75.
Þróunin sýnir að afplánun dregst í auknum mæli fram yfir lögbundin tímamörk.
Meirihluti fanga erlendir ríkisborgarar
Alls eru 181 einstaklingar í fangelsiskerfinu samkvæmt upplýsingum ráðuneytisins, þar af 164 í afplánun. Karlar eru 143 en konur 21.
Erlendir ríkisborgarar eru 89 talsins og mynda 54% fangahópsins.
Önnur úrræði nýtt til að mæta álagi
Til að mæta álagi eru önnur úrræði nýtt í auknum mæli. Samfélagsþjónusta er umfangsmesta úrræðið með 278 einstaklinga en þar eru 14% erlendir ríkisborgarar.
Á áfangaheimilum eru 26 einstaklingar, þar af 7% erlendir, og 10 einstaklingar eru undir rafrænu eftirliti þar sem hlutfall erlendra er 20%.
Álagið endurspeglast í öllum þáttum kerfisins
Tölurnar sýna að þrýstingur á fangelsiskerfið birtist bæði í fjölda einstaklinga á biðlista, auknum fyrningum og mikilli notkun annarra úrræða.