Arnþrúður Karlsdóttir ræddi við Pawel Bartoszek, þingmann Viðreisnar og formann utanríkismálanefndar, í síðdegisútvarpinu í dag um þjóðaratkvæðagreiðsluna 29. ágúst um samningaviðræður Íslands á ný við Evrópusambandið. Aðspurður sagði Pavel að kosningin snerist ekki um hvort Ísland gengi í Evrópusambandið heldur hvort ríkisstjórnin fengi umboð til að hefja samningaviðræður á ný, þar sem frá var horfið í fyrra samningaferli. Að hans mati yrði endanleg ákvörðun um mögulega aðild tekin í annarri þjóðaratkvæðagreiðslu ef samningar við ESB næðust. Hlusta má á þáttinn í spilaranum hér að neðan.
Samningaviðræður miðast við að það sé verið að sækja um fulla aðilda að ESB en ekki með fyrirvara
Arnþrúður spurði hvað Íslendingar væru í raun að greiða atkvæði um í þjóðaratkvæðagreiðslunni 29. ágúst n.k. Pawel sagði mikilvægt að skýra þann mun að kosið yrði um hvort ríkisstjórnin fengi umboð til að hefja samningarviðræður á ný en ekki um inngöngu Íslands í Evrópusambandið. Arnþrúður benti á að í umsókninni frá 2009 hefði verið sótt um fulla aðild að Evrópusambandinu án fyrirvara sem Alþingi hefði verið búið að samþykkja en hvergi hefðu komið fram rauðar línur eða undanþágur í umsókninni. Pavel sagði að það væri ekki sótt um aðild að ESB með fyrirvara. það væri sótt um fulla aðild að Evrópusambandinu og allir fyrirvarar væru i höndum samninganendar sem ætti að kom þeim á framfæri við ESB í samningaviðræðum.
Ríkisstjórnin mun taka ákörðun um hvort samningurinn sé ásættanlegur fyrir Ísland
Í framhaldinu spurði Arnþrúður hver tæki ákvörðun um hvort hugsanlegur samningur yrði ásættanlegur fyrir Ísland. Pawel sagði ríkisstjórnina myndu leiða samningaviðræðurnar en að hún myndi ekki samþykkja samning sem hún teldi óásættanlegan. Endanlegt mat yrði þó alltaf í höndum þjóðarinnar sem fengi samninginn til afgreiðslu í annarri þjóðaratkvæðagreiðslu.
Segir umsóknina frá 2009 enn hafa gildi og byggt á henni
Arnþrúður rifjaði upp að Ísland hefði sótt um aðild að Evrópusambandinu árið 2009, viðræðurnar verið settar á ís árið 2013 og ríkisstjórnin hefði árið 2015 óskað eftir því að Ísland yrði ekki lengur talið umsóknarríki. Hún spurði hvort umsóknin hefði í raun verið afturkölluð.
Pawel sagði svo ekki vera. Umsóknin hefði aldrei verið formlega dregin til baka og í samskiptum utanríkismálanefndar við framkvæmdastjórn Evrópusambandsins hefði komið fram að hún teldi umsóknina enn gilda. Hann taldi því að það væri verið að byggja áfram á fyrri umsókn ef þjóðin veitti ríkisstjórninni umboð til nýrra viðræðna.
Óvissa geti þó alltaf komið upp
Arnþrúður spurði einnig hvort tryggt væri að viðræður myndu leiða til samnings. Pawel sagði markmiðið ávallt vera að ná samkomulagi en benti á að ekki væri hægt að útiloka að viðræður gætu strandað, annaðhvort vegna ágreinings milli samningsaðila eða ef aðildarríki Evrópusambandsins legðu gegn framgangi málsins.
Hann sagðist þó telja líkurnar á því litlar og sagði Ísland standa vel að vígi vegna reynslunnar af fyrri viðræðum og þátttöku landsins í EES-samstarfinu.
Hlusta má á ítarlegri umfjöllun í spilaranum hér að neðan.