Arnþrúður Karlsdóttir ræddi við Guðmund Ólafsson, hagfræðing í síðdegisútvarpinu um Evrópumálin og ákvörðun ríkisstjórnarinnar um að setja þau aftur á dagskrá. Guðmundur kallaði tilhlaupið hrein pólitísk mistök og sagði ríkisstjórnina hafa átt að bíða. Hann telur þingmenn eiga að leggja fram þingsályktunartillögu um að draga umsókn Íslands frá 2009 til baka og verði slík tillaga samþykkt geti ríkisstjórnin þurft að segja af sér eða einstakir ráðherrar að víkja. Hlusta má á þáttinn í spilaranum hér að neðan.
Ríkisstjórnin hefði átt að bíða
Guðmundur sagði erfið vandamál hafa hrannast upp innan Evrópusambandsins, sérstaklega í Suður-Evrópu og nýrri aðildarríkjum. Hann lýsti stöðunni þannig að óveðursský væru á lofti og taldi óskynsamlegt af íslenskum stjórnvöldum að flýta Evrópumálunum við þær aðstæður.
Hann vísaði einnig til langvarandi umræðu um framtíð evrunnar og nefndi hagfræðingana Paul Krugman og Joseph Stiglitz. Guðmundur sagði þá hafa skrifað grein fyrir um 5 árum þar sem þeir bentu á að notkun evrunnar gæti reynst Evrópusambandinu skaðleg. Að hans mati hefðu fleiri vandamál bæst við síðan og styrkt rökin fyrir því að bíða.
Bjóst ekki við þessari stefnu Samfylkingarinnar
Guðmundur sagðist hafa verið sannfærður um að Samfylkingin myndi ekki beita sér fyrir inngöngu Íslands í Evrópusambandið á þessu kjörtímabili.
Hann taldi að það hefði verið gefið í skyn fyrir kosningar en að þróunin eftir kosningar hefði orðið önnur.
Arnþrúður sagði stöðuna ruglingslega þegar stjórnmálaflokkar gengju þvert gegn því sem þeir hefðu talað um fyrir kosningar. Hún tók fram að það ætti ekki aðeins við um Samfylkinguna, heldur flesta flokka sem mynduðu 3ja flokka stjórn. Síðan verði til ný pólitísk staða þegar flokkar sameinuðust um stjórnarsáttmála og það gerði málin oft ruglingsleg.
Þingmenn leggi fram tillögu um afturköllun
Guðmundur sagði marga vera þeirrar skoðunar að draga ætti umsókn Íslands um aðild frá 2009 til baka og sagðist sjálfur að hluta til vera þeirrar skoðunar. Hann taldi það eiga að gerast með formlegum hætti á Alþingi.
Þingmenn ættu að leggja fram þingsályktunartillögu um afturköllun umsóknarinnar og láta þingið taka afstöðu til hennar.
Verði slík tillaga samþykkt sagði Guðmundur erfitt að sjá annað en að ríkisstjórnin yrði að segja af sér eða einhverjir ráðherrar að „taka pokann sinn“.
Krafa um afsögn utanríkisráðherra
Arnþrúður beindi umræðunni næst að stöðu utanríkisráðherra og sagði mikil mótmæli hafa komið fram ásamt kröfum um afsögn. Hún sagði þúsundir hafa skrifað undir á netinu og spurði Guðmund hvort ráðherrann ætti að víkja.
Guðmundur tók varfærna afstöðu til þess. Hann sagðist ekki telja sig nægilega dómbæran til að fullyrða að utanríkisráðherra ætti að segja af sér enda þyrfti að fylgjast náið með mörgum atriðum til að geta dæmt um það.
Gagnrýnir greiðslur og aukin útgjöld ráðuneytisins
Guðmundur sagði þó ákveðnar greiðslur vekja hjá sér spurningar. Hann nefndi peningasendingar til Úkraínu sem hann sagði ekki hafa verið ræddar nægilega ítarlega á Alþingi og einnig peningagjafir til ótilgreindra aðila í New York.
Að hans sögn hefðu slík útgjöld átt þátt í því að kostnaður utanríkisráðuneytisins væri orðinn mun meiri en áður og taldi hann fulla ástæðu til að ræða það sérstaklega.
Evrópumálin tekin upp í skyndingu
Það sem Guðmundur sagðist hins vegar vera sannfærður um var að Evrópumálin hefðu verið tekin upp of skyndilega. Hann ítrekaði að þar hefðu stjórnvöld gert pólitísk mistök og skynsamlegra hefði verið að bíða með málið á meðan staðan innan Evrópusambandsins skýrðist.
Hlusta má á ítarlegri umfjöllun í spilaranum hér að neðan.