Arnþrúður Karlsdóttir ræddi við Fjölni Sæmundsson, rannsóknarlögreglumann og formann Landssambands lögreglumanna í síðdegisútvarpinu um þróun fíkniefnaneyslu á Íslandi. Fjölnir sagði að margt benti til þess að kókaínneysla væri mun útbreiddari en almennt væri talið og velti því upp að það væri áhugavert að rannsaka kókaínleifar í skólpi frá íslenskum stofnunum til að fá raunhæfari mynd af umfangi neyslunnar. Hlusta má á þáttinn í spilaranum hér að neðan.
Skólpmælingar gætu varpað ljósi á raunverulega neyslu
Aðspurður um hversu útbreidd kókaínneysla væri sagði Fjölnir að samfélagið vanmeti líklega umfang hennar. Hann benti á að ef haldlagðar kókaínsendingar væru ætlaðar íslenskum markaði hlyti eftirspurnin að vera umtalsverð og neytendur væru ekki aðeins í þeim hópum sem almenningur tengdi jafnan við fíkniefni.
Í því samhengi rifjaði hann upp rannsókn sem gerð hefði verið á frárennslisvatni frá breska þinginu þar sem fundust leifar af kókaíni. Hann sagði sambærilegar mælingar hér á landi, til dæmis á skólpi frá ýmsum stofnunum, geti gefið mun skýrari mynd af raunverulegri útbreiðslu neyslunnar en hægt væri að fá með handtökum eða haldlagningum einum saman.
Neyslan geti leynst víða í samfélaginu
Arnþrúður spurði hvort neyslan næði inn í breiðari hópa samfélagsins en margir gerðu sér grein fyrir. Fjölnir svaraði því til að svo gæti vel verið og sagði að fólk gæti unnið eða átt samskipti við kókaínneytendur án þess að hafa nokkra vitneskju um það. Neyslan færi oft fram í lokuðum hópum og því væri erfitt fyrir utanaðkomandi að átta sig á umfangi hennar.
Hann sagði jafnframt að umræða um fíkniefni snerist gjarnan um verðmæti haldlagðra efna en síður um þann samfélagslega kostnað sem fylgdi neyslunni. Að hans mati væri mikilvægt að ræða afleiðingarnar fyrir einstaklinga, fjölskyldur og samfélagið í heild.
Fíkniefni tengjast fleiri brotum
Í viðtalinu kom einnig fram að lögregla sæi aukningu í fíkniefnaakstri og að betri greiningarbúnaður hefði auðveldað eftirlit með ökumönnum undir áhrifum fíkniefna. Þá sagði Fjölnir að kannabisræktun innanlands væri enn viðvarandi vandamál og lögregla kæmi reglulega upp um slíka starfsemi.
Hann taldi þó að stærsta áskorunin fælist í því að viðurkenna hversu útbreidd fíkniefnaneyslan væri orðin. Að hans mati gætu hlutlægar mælingar, á borð við rannsóknir á skólpi, orðið mikilvægt tæki til að varpa ljósi á umfang vandans og skapa traustari grunn fyrir umræðu og stefnumótun í málaflokknum.
Hlusta má á ítarlegri umfjöllun í spilaranum hér að neðan.