Arnþrúður Karlsdóttir og Pétur Gunnlaugsson ræddu við Björn Þorra Viktorsson hæstaréttarlögmann, í Fréttum vikunnar í dag, um aðildarumsókn Íslands að Evrópusambandinu frá 2009 og stöðu hennar eftir þjóðaratkvæðagreiðsluna. Björn Þorri segir afstöðu Íslands þurfa að vera skýra og ákvarðanir í utanríkismálum þess eðlis að hægt sé að treysta þeim. Hann veltir því upp hvort umsókninni sé haldið virkri svo ríkisstjórnir framtíðarinnar geti tekið málið upp með litlum fyrirvara og segir slíkt bera vott um lausatök á ríkisvaldi. Hlusta má á þáttinn í spilaranum hér að neðan.
Óljóst hvernig ríkisstjórnin ætlar að ljúka málinu
Í þættinum var rætt um stöðu aðildarumsóknarinnar eftir niðurstöðu þjóðaratkvæðagreiðslunnar. Arnþrúður benti á að Kristrún forsætisráðherra hafi sagst þurfa tíma til að hugleiða hvernig málinu yrði lokið og látið að því liggja að ekki væri endilega nóg að draga umsóknina til baka. Aðrar leiðir hefðu verið nefndar án þess að skýrt hefði verið hverjar þær væru.
Umsóknin frá 2009 enn ekki dregin til baka
Pétur benti á að ríkisstjórnin gengi langt með því að neita að draga aðildarumsóknina frá 2009 til baka og spurði Björn Þorra hvers vegna það væri ekki gert. Björn Þorri sagðist ekki geta svarað því.
Hann velti hins vegar upp þeirri spurningu hvort ætlunin væri að halda umsókninni virkri fyrir ríkisstjórnir framtíðarinnar svo hægt yrði að taka málið upp með litlum fyrirvara og hefja aðildarferlið að nýju. Björn Þorri sagði slíka stöðu bera vott um lausatök á ríkisvaldi.
Hann lagði áherslu á að stöðugleiki þyrfti að ríkja í utanríkismálum, alþjóðaviðskiptum og alþjóðatengslum. Ákvarðanir ríkisins þyrftu að vera varanlegar og aðrir þyrftu að geta treyst þeim. Afstaða Íslands ætti því að vera skýr.
Niðurstaða þjóðarinnar hluti af samhenginu
Umræðan fór fram í kjölfar þjóðaratkvæðagreiðslunnar þar sem Björn Þorri hafði skömmu áður gagnrýnt viðbrögð stjórnvalda. Pétur hafði spurt hvort niðurstaða atkvæðagreiðslunnar væri ekki skýr skilaboð til ríkisstjórnarinnar.
Björn Þorri sagði ráðamenn hafa kallað atkvæðagreiðsluna lýðræðisveislu og sagst ætla að virða niðurstöðuna. Hann gagnrýndi að fyrsta útspil stjórnvalda í kjölfarið gengi að hans mati í öfuga átt.
Í því samhengi taldi hann mikilvægt að óvissa ríkti ekki áfram um afstöðu Íslands til aðildar að Evrópusambandinu og að ákvörðun dagsins í dag yrði ekki skilin eftir þannig að auðvelt væri fyrir ríkisstjórn síðar að hefja ferlið að nýju.
Hlusta má á ítarlegri umfjöllun í spilaranum hér að neðan.