
Arnþrúður Karlsdóttir ræddi við Diljá Mist Einarsdóttur þingmann Sjálfstæðisflokksins og Pawel Bartoszek þingmann Viðreisnar í þættinum Fréttir vikunnar um stöðuna í Úkraínu, friðarhorfur, stuðning bandamanna og áhrif stríðsins á Ísland. Þau lýstu heimsóknum sínum til landsins og sögðu stöðuna vera alvarlega og lausn ekki í sjónmál,i þrátt fyrir fjögur ár af stríði. Hlusta má á þáttinn í spilaranum hér að neðan.
Pawel og Diljá ræddu heimsóknir sínar til Úkraínu
Pawel heimsótti Kíev í vikunni, þar sem hann hitti ráðamenn og kynnti sér stöðu innviða eftir ítrekaðar árásir á raforku- og hitakerfi. Hann sagði skemmdir á orkuinnviðum hafa haft bein áhrif á daglegt líf borgarbúa, sérstaklega yfir vetrartímann. Staðan væri mjög erfið sérstaklega á þessum tíma árs.
Diljá rifjaði upp heimsókn sína til Úkraínu fyrir 2 árum og sagði hana hafa sýnt með skýrum hætti hversu víðtækar afleiðingar innrásarinnar væru. Að hennar mati væri erfitt að sjá að friður sé í sjónmáli þar sem kröfur Rússa gangi lengra en Úkraínumenn geti fallist á. Diljá og Pawel voru sammála um að Rússar vilji fá landsvæði sem þeim hafi ekki enn tekist að komast yfir og það geti Úkraínumenn ekki fallist á.
Viljugar þjóðir og hlutverk Evrópu
Í þættinum velti Arnþrúður þeirri spurningu upp hvaða þjóðir teljist til hinna viljugu þjóða því það væri oft mjög óskýrt um hvaða þjóðir væri að ræða. Pawel útskýrði að svokallaðar viljugar þjóðir væru meðal annars Norðurlönd, Eystrasaltsríki, Bretland og Frakkland sem samræma stuðning sinn. Hann sagði Evrópu nú bera stærri hluta fjárhagslegs stuðnings en Bandaríkin gegni áfram lykilhlutverki í sérhæfðum hernaðargetuþáttum.
Stendur Íslandi ógn af Rússum?
Þá var einnig rætt um hvort íslandi stæði ógn af Rússum. Diljá benti á að ógnin frá Rússlandi væri fjölþætt og birtist ekki aðeins í hefðbundnum hernaði heldur einnig í netárásum og innviðaskemmdum og það væri helst í slíkum tilfellum sem ógnin af Rússum stafaði hvað Ísland varðaði. Þau voru sammála um að þróunin í austurhluta Evrópu snerti Ísland beint vegna aðildar að NATO. Pawel sagði að ef staða Úkraínu veikist gæti það haft víðtæk áhrif á öryggi álfunnar.
Fjárframlög Íslands og spillingarumræða
Fjárframlög Íslands til Úkraínu voru einnig til umræðau. Þau Diljá og Pawel sögðu framlög Íslands meðal annars hafa farið í rafstöðvar og varahluti til að tryggja hitun yfir veturinn. Pawel lagði áherslu á að fjármunir væru bundnir fyrirfram skilgreindum verkefnum.
Arnþrúður spurði um það fjármagn sem átti að fara í varnir orkuinnviða og um orkumálaráðherra Úkraínu sem sætt hefur rannsókn vegna meintrar misnotkunar fjármuna og ætlaði að flýja land en var handtekinn á landamærunum fyrir skömmu. Pawel sagði í því sambandi að spilling hafi verið viðvarandi vandamál en að viðbrögð stjórnvalda þar sýndu að mál væru rannsökuð. Diljá sagði að eftirlit væri haft með með opinberu fé, sem væri sjálfsagt mál en það breytti ekki grundvallareðli átakanna.
Ógn við Ísland og lokun sendiráðsins
Rætt var um lokun sendiráðs Íslands í Moskvu. Pawel taldi ákvörðunina hafa verið réttmæta miðað við aðstæður á þeim tíma. Diljá sagði að rekstrarleg sjónarmið hafa ráðið þeirr ákvörðun utanríkisráðherra en útilokaði ekki að sú ákvörðum yrði endurmetin síðar.
Hlusta má á ítarlegri umfjöllun í spilaranum hér að neðan.
