Arnþrúður Karlsdóttir ræddi við Sigmund Davíð Gunnlaugsson, formann Miðflokksins, nefndarmann í utanríkismálanefnd og fyrrverandi forsætisráðherra, í síðdegisútvarpinu um skuldastöðu Evrópusambandsríkja og þá þróun að fjárhagsleg ábyrgð færist í auknum mæli yfir á ESB ríkin í heild. Sigmundur sagði Ísland standa betur fjárhagslega en mörg ESB-ríki og við aðild gætu Íslendingar þurft að taka þátt í kostnaði vegna skulda, lífeyriskerfa og velferðarkerfa annarra ríkja. Hlusta má á þáttinn í spilaranum hér að neðan.
Sameiginleg skuldsetning ESB færist í aukana
Arnþrúður spurði hvort skuldastaða ESB-ríkja og hugmyndir um aukna sameiginlega ábyrgð hefðu verið ræddar í utanríkismálanefnd og hvort þróunin gæti skapað fjárhagslega áhættu fyrir Ísland.
Sigmundur sagði mörg ESB-ríki glíma við miklar skuldir auk vanda í lífeyris- og velferðarkerfum. Samhliða væri unnið að aukinni sameiginlegri skuldsetningu þar sem ESB gæfi út evrópsk skuldabréf og aðildarríkin bæru ábyrgð á fjármögnuninni.
Hann nefndi sérstaklega Frakkland, Ítalíu, Grikkland, Belgíu og Spán í tengslum við erfiða skuldastöðu og sagði Ísland við aðild ganga inn í samband ríkja þar sem mörg glímdu við mikinn fjárhagsvanda.
Sterk staða Íslands gæti þýtt hærri framlög
Sigmundur sagði Ísland standa hlutfallslega sterkt með öflugt lífeyriskerfi og bætta fjárhagsstöðu ríkisins. Sú staða gæti samkvæmt honum orðið til þess að framlag Íslands til sameiginlegra skuldbindinga yrði hlutfallslega meira en hjá fátækari aðildarríkjum ESB.
Þannig geti komið upp sú staða að Íslendingar tækju þátt í að fjármagna lífeyris- og velferðarskuldbindingar ríkja sem hefðu ekki byggt upp sambærilegt kerfi og Ísland.
Ísland notað til þess að fjármagna inngöngu Svartfjallalands
Sigmundur vísaði einnig til erlendrar fjölmiðlaumfjöllunar þar sem haft hefði verið eftir embættismanni ESB að Ísland gæti hjálpað til við að fjármagna inngöngu Svartfjallalands í Evrópusambandið.
Hugmyndin gangi út á að para saman fjárhagslega sterkara umsóknarríki og fátækara ríki þannig að innganga Íslands gæti vegið upp kostnað vegna inngöngu Svartfjallalands. Að hans sögn sýndi þetta hvernig fjárhagsleg staða Íslands væri þegar skoðuð í Brussel í tengslum við mögulega aðild.
Segir hverja krísu auka samþjöppun innan ESB
Sigmundur sagði Evrópusambandið hafa farið úr einni krísu í aðra og slíkar krísur hefðu ítrekað leitt til aukinnar samþjöppunar valds og sameiginlegrar ábyrgðar.
Ísland hefði hins vegar getað brugðist við eigin áföllum með því að nýta fullveldisrétt sinn og taka ákvarðanir sem hentuðu íslenskum aðstæðum. Hann sagði fjárhagslega áhættu Íslands því aukast ef landið tæki þátt í sameiginlegri skuldsetningu og öðrum fjárhagslegum skuldbindingum ESB.
Hlusta má á ítarlegri umfjöllun í spilaranum hér að neðan.