Hjördís Vilhjálmsdóttir ræddi við Guðlaug Þór Þórðarson og Sigurð Örn Hilmarsson, þingmenn Sjálfstæðisflokksins, í þættinum Skipulagsmál, um húsnæðismarkaðinn og opinberan stuðning við óhagnaðardrifin leigufélög. Sigurður sagði niðurgreiðslur hins opinbera til ársins 2033 hafa verið metnar á tæpa 70 milljarða króna og leigufélögin hefðu byggt upp eigið fé upp á tugi milljarða. Hlusta má á þáttinn í spilaranum hér að neðan.
Eiga tugi milljarða í eigið fé
Sigurður gagnrýndi kerfið sem byggst hefur upp í kringum niðurgreitt húsnæði utan hins almenna markaðar og nefndi meðal annars hlutdeildarlán, svokallaðar almennar íbúðir og óhagnaðardrifin leigufélög.
Hann sagði varla til þá aðila sem hefðu hagnast meira á síðustu árum en óhagnaðardrifnu leigufélögin. Þau hefðu byggt upp milljarða, jafnvel tugi milljarða, í eigið fé.
Hann tók fram að félögin væru kölluð óhagnaðardrifin í þeim skilningi að þau hefðu hingað til ekki greitt út arð.
Lóðir og byggingarréttur undir markaðsverði
Hjördís spurði hvernig óhagnaðardrifin leigufélög gætu byggt upp svo mikil verðmæti.
Sigurður sagði um bókhaldslegan hagnað að ræða. Þegar ríkið léti félögin fá byggingarrétt og lóðir undir markaðsverði og þau byggðu síðan íbúðir sem væru mun meira virði mynduðust miklar eignir og eigið fé. Hann sagði þessi húsnæðisfélög hafa byggt upp eigið fé upp á tugi milljarða.
Tæpir 70 milljarðar til ársins 2033
Niðurgreiðslur hins opinbera hefðu samkvæmt Sigurði verið metnar fram til ársins 2033 og næmu tæpum 70 milljörðum króna.
Um væri að ræða fé úr almannasjóðum sem færi til þess að byggja húsnæði fyrir afmarkaða hópa.
Hann vísaði jafnframt til útreiknings Viðskiptaráðs þar sem umfang stuðningsins hefði verið reiknað niður á einstakar íbúðir. Samkvæmt þeim útreikningi næmi fjárhæðin um 21 milljón króna á hverja íbúð.
Hjördís brást sterkt við þessum tölum og spurði hvort ráðamenn gerðu sér grein fyrir umfangi þeirra. Guðlaugur sagði þá eiga að þekkja þessar upplýsingar.
Séreignarstefnan önnur nálgun
Sigurður lagði áherslu á að Sjálfstæðisflokkurinn vildi tryggja húsnæðisöryggi en nálgun flokksins byggðist á séreignarstefnu.
Markmiðið ætti að vera að sem flestir gætu safnað fyrir útborgun, tekið lán og eignast eigið húsnæði. Hann sagði verkefni stjórnmálamanna vera að skapa aðstæður þar sem fólk hefði efni á að kaupa þann húsnæðiskost sem hentaði því best.
Sigurður vísaði í því samhengi til könnunar þar sem aðeins 8% þeirra sem væru á leigumarkaði vildu vera þar. Hjördís benti á að samkvæmt því vildu 92% frekar annan húsnæðiskost.
Hlusta má á ítarlegri umfjöllun í spilaranum hér að neðan.