Arnþrúður Karlsdóttir ræddi við Njál Trausta Friðbertsson, þingmann sjálfstæðisflokksins og varaformann Íslandsdeildar NATO-þingsins, í síðdegisútvarpinu í dag, um stöðu Íslands á Norður-Atlantshafi og samskipti við nágrannaríkin. Njáll vill að Ísland vinni að nánara samstarfi ríkjanna við norðanvert Norður-Atlantshaf um fríverslun, menntamál, menningu, öryggismál og málefni norðurslóða. Hlusta má á þáttinn í spilaranum hér að neðan.
7 ríki í nánara samstarfi
Njáll nefndi Bandaríkin, Kanada, Ísland, Færeyjar, Grænland, Noreg og Bretland sem ríki sem gætu myndað mun nánara samstarf á svæðinu. Ekkert þeirra landa væri í Evrópusambandinu.
Hann hefur lengi haft samskipti Íslands og Bandaríkjanna að áhugamáli og vill víkka þá hugsun út til ríkjanna sem standa við norðanvert Norður-Atlantshaf. Fríverslun væri stór þáttur en samstarfið ætti einnig að ná til menntunar, menningar og annarra sameiginlegra hagsmuna.
Öll þessi ríki standa utan Evrópusambandsins og Njáll sagði sameiginlega stöðu þeirra við Norður-Atlantshafið skapa grundvöll fyrir aukna samvinnu.
Norðurslóðir verða sífellt mikilvægari
Aukið vægi norðurslóða og breytt staða í varnar- og öryggismálum styrkir þessa hugmynd.
Njáll sagði Ísland ávallt hafa mikilvæga landfræðilega stöðu á milli Bandaríkjanna og Evrópu. Mikilvægi svæðisins hefði vaxið og hann gerði ráð fyrir að sú þróun héldi áfram.
Þingsályktun hans byggir meðal annars á því að ríkin vinni meira saman og styrki sameiginlega stöðu sína í umræðu um norðurskautið, norðurslóðir og öryggismál.
Fríverslun ekki á dagskrá fundarins með Rubio
Umræðan kom upp sama dag og Marco Rubio, utanríkisráðherra Bandaríkjanna, ræddi við íslenska ráðamenn um efnahags-, viðskipta- og öryggismál.
Arnþrúður sagði að eftir fundinn hefði komið skýrt fram að sérstakur fríverslunarsamningur Íslands og Bandaríkjanna hefði ekki verið ræddur. Þorgerður Katrín Gunnarsdóttir utanríkisráðherra hefði jafnframt sagt Bandaríkjamenn ekki hafa áhuga á slíkum samningi og því hefði hann ekki verið á dagskrá.
Njáll vill engu að síður hefja stærri umræðu um samstarf allra ríkjanna við norðanvert Norður-Atlantshaf fremur en að einblína aðeins á tvíhliða samning Íslands og Bandaríkjanna.
Vill treysta böndin við Kanada
Kanada er sérstaklega mikilvægt í þessari hugmynd. Njáll sagði samskipti Íslands og Kanada mega vera mun meiri en þau væru í dag, ekki síst þegar litið væri til sögulegra tengsla við Vestur-Íslendinga.
Hann vill treysta bönd ríkjanna bæði í viðskiptum og varnar- og öryggismálum og sagði aukið samstarf við Kanada styrkja Ísland.
Sama hugsun lægi að baki stærra Norður-Atlantshafssamstarfi: ríkin ættu sameiginlegra hagsmuna að gæta og staða Íslands á milli Norður-Ameríku, Evrópu og norðurslóða gæfi landinu sérstakt tækifæri til að taka virkan þátt í slíku samstarfi.
Hlusta má á ítarlegri umfjöllun í spilaranum hér að neðan.