Ásgeir Jónsson seðlabankastjóri segir að upptaka evru gæti skapað verðbólguþrýsting og ýtt undir hækkun eignaverðs á Íslandi ef ekki verði brugðist við með réttum hagstjórnaraðgerðum. Þetta kemur fram í kynningu sem Ásgeir flutti um valkosti Íslands í gjaldmiðlamálum og reynslu landsins af sjálfstæðri peningastefnu í litlu opnu hagkerfi.
Í erindinu benti hann á að raunlaun á Íslandi séu um 30% yfir meðaltali evrusvæðisins og að náttúrulegir raunvextir hér á landi séu hærri en víða í Evrópu. Að hans mati gæti aðlögun að evru því haft víðtæk áhrif á íslenskt hagkerfi.
Varar við hækkun eignaverðs og lægri raunlaunum
Ásgeir segir að lægri vextir sem gætu fylgt upptöku evru kunni að leiða til aukinnar skuldsetningar, hækkunar fasteignaverðs og þrýstings á verðlag.
Hann bendir jafnframt á að aðlögunin gæti farið fram með lægri raunlaunum og breytingum á eignamarkaði í stað þess að gengisbreytingar og vaxtabreytingar gegni því hlutverki sem þær hafa gert undir sjálfstæðri peningastefnu.
Samkvæmt kynningunni myndi Ísland einnig missa möguleikann á að bregðast við efnahagsáföllum með eigin stýrivöxtum og gengi krónunnar ef landið tæki upp evru.
Sjálfstæð peningastefna hafi skilað árangri
Í kynningunni segir Ásgeir að sjálfstæð peningastefna hafi skilað „óumdeilanlegum samfélagslegum ávinningi“ á síðustu 15 árum.
Hann telur að krónan hafi reynst mikilvægur sveiflujafnari gagnvart ytri áföllum og að þjóðhagsvarúðartæki hafi styrkt stöðugleika fjármálakerfisins frá fjármálahruninu.
Ásgeir tekur þó einnig fram að upptaka evru hefði ákveðna kosti, meðal annars minni gjaldeyrisáhættu, lægri viðskiptakostnað og líklega lægri vexti.
Hagstjórn skipti meira máli en gjaldmiðillinn sjálfur
Í lokaorðum sínum leggur seðlabankastjóri áherslu á að stöðugur vinnumarkaður, ábyrg ríkisfjármál og traustur stofnanarammi skipti meira máli til lengri tíma en sjálft gjaldmiðilsvalið.
Að hans mati er leiðin að lægri vöxtum og auknum stöðugleika í grunninn sú sama hvort sem Ísland heldur krónunni eða tekur upp evru.