Pétur Gunnlaugsson ræddi við Pál Halldór Halldórsson, rallýökumann og jeppaáhugamann í síðdegisútvarpinu um íslenskar reglur um breytingar á jeppum. Páll segir Ísland eina ríkið sem hafi sett sérstakt regluverk um umfangsmiklar jeppabreytingar. Reglurnar hafi gert breyttum bílum kleift að aka löglega bæði um götur og hálendi. Hlusta má á þáttinn í spilaranum hér að neðan.
Breiðu dekkin flutt upp á hálendið
Pétur spurði hvers vegna breytingar á jeppum væru heimilar hér en háðar mun meiri takmörkunum víða í Evrópu. Páll svaraði því til að íslenskar aðstæður hefðu kallað á sérstaka lausn sem þróast hefði í áratugi með reynslu jeppamanna. Áður en sérstakar reglur voru settar máttu breyttu bílarnir ekki aka löglega um vegi. Jeppamenn settu því breiðu dekkin í kerru, óku á mjórri dekkjum að hálendinu og skiptu þar um hjól. Fyrirkomulagið skapaði stjórnleysi sem jeppamenn töldu sjálfir óviðunandi.
Stofnun Ferðaklúbbsins 4×4 árið 1983 markaði tímamót. Eitt af fyrstu baráttumálum félagsins var að móta reglur sem heimiluðu breytingar á bílum og notkun þeirra á almennum vegum. Félagið leitaði til Bifreiðaeftirlitsins og vann með stjórnvöldum að því að koma skipulagi á breytingarnar.
Einfaldar reglur og sérstök skoðun
Páll lýsti regluverkinu sem einföldu í grunninn. Takmörk voru meðal annars sett á hversu mikið mætti hækka yfirbyggingu og hversu hátt aðalljós mættu vera frá jörðu. Dekkin máttu ekki standa óvarin út fyrir yfirbygginguna og því þurfti að setja brettakanta yfir þau. Þegar stærri dekk voru sett undir þurfti einnig að breyta öðrum hlutum bílsins þannig að búnaðurinn virkaði saman. Að breytingum loknum færi bíllinn í sérstaka skoðun þar sem gengið væri úr skugga um að hann uppfyllti reglurnar.
Þetta fyrirkomulag tryggði að breyttir jeppar sem sæjust á götum og fjöllum væru löglegir og hefðu verið smíðaðir eftir viðurkenndum aðferðum.
Þekkingin þróaðist í heimaskúrum
Íslenskar jeppabreytingar hófust þannig að stórum hluta í skúrum áhugamanna. Menn prófuðu mismunandi leiðir til að auka veghæð og flot bílanna í snjó. Með tímanum safnaðist upp reynsla af því hvaða lausnir virkuðu og breytingarnar urðu sífellt faglegri.
Páll segir að erlendir aðilar fylgist með því sem gert sé á Íslandi. Smæð landsins hafi auðveldað samskipti jeppamanna, fyrirtækja og stjórnvalda og gert þeim kleift að þróa reglurnar í takt við reynsluna. Séríslenska regluverkið hafi þannig ekki aðeins heimilað breytingarnar heldur einnig skapað grundvöll fyrir sérþekkingu, handverk og atvinnustarfsemi sem byggist á íslenskum aðstæðum.
Hlusta má á ítarlegri umfjöllun í spilaranum hér að neðan.