Pétur Gunnlaugsson ræddi við Björn Jón Bragason, sagnfræðing og lögfræðing í síðdegisútvarpinu í dag, um stöðu sögukennslu á Íslandi. Þar kom fram að saga hafi misst mikið vægi í skólakerfinu á síðustu áratugum eftir að hún var felld undir samfélagsfræði, ásamt öðrum greinum. Afleiðingin sé sú að margir nemendur ljúki skólagöngu með takmarkaða þekkingu á sögu Íslands og þeim atburðum sem mótað hafa íslenskt samfélag. Hlusta má á þáttinn í spilaranum hér að neðan.
Breytingar á námskrá breyttu stöðu sögunnar
Rætt var um þær breytingar sem gerðar voru á grunnskólakerfinu þegar saga, landafræði og fleiri greinar voru sameinaðar undir heitinu samfélagsfræði. Markmiðið var meðal annars að leggja aukna áherslu á heimildavinnu og samfélagsleg viðfangsefni fremur en hefðbundna yfirferð sögulegra atburða. Að sögn Björns hefur þessi þróun leitt til þess að sögukennsla hafi smám saman dregist saman. Nemendur fái síður heildstæða yfirsýn yfir sögu Íslands og tengsl fortíðar við nútímann.
Takmörkuð þekking á sögu landsins
Björn sagði reynslu sína úr kennslu benda til þess að margir nemendur hafi litla þekkingu á helstu tímabilum íslenskrar sögu þegar þeir hefji háskólanám. Þekking á þjóðveldisöld, sjálfstæðisbaráttu þjóðarinnar og öðrum lykilköflum Íslandssögunnar sé oft takmörkuð. Í umræðunni var bent á að saga væri ekki aðeins fræðigrein heldur grundvöllur skilnings á stjórnskipan, menningu og þróun samfélagsins. Þjóð sem missir tengsl við eigin sögu eigi erfiðara með að skilja uppruna stofnana sinna og samfélagslegra gilda.
Vill sögu aftur sem sérstaka námsgrein
Björn telur að efla þurfi sögukennslu á ný og gera hana aftur að sjálfstæðri námsgrein í grunnskólum. Sérstök áhersla ætti að vera lögð á að kenna helstu tímabil Íslandssögunnar og veita nemendum skýrari mynd af þróun þjóðarinnar í gegnum aldirnar. Hann sagði jafnframt að reynslan sýndi að áhugi ungs fólks á sögu væri víða mikill þegar efnið væri sett fram á lifandi og aðgengilegan hátt. Þar nefndi hann sérstaklega þjóðveldisöldina sem margir nemendur teldu meðal áhugaverðustu kafla Íslandssögunnar.
Hlusta má á ítarlegri umfjöllun í spilaranum hér að neðan.