Kristján Örn Elíasson ræddi við Helga Ólafsson, stórmeistara, rithöfund og fyrrverandi skólastjóra Skákskóla Íslands í þættinum Við skákborðið um feril sinn innan íslenskrar skákhreyfingar. Þrátt fyrir áratugalangan afreksferil sem keppnisskákmaður sagði Helgi að það sem stæði helst upp úr þegar hann liti til baka væri starf hans með börnum og ungmennum í skák og þátttaka í uppbyggingu nýrra kynslóða íslenskra skákmanna. Hlusta má á þáttinn í spilaranum hér að neðan.
Í fremstu röð í hálfa öld
Á þessu ári eru 50 ár liðin frá því Helgi tók fyrst þátt í Skákólympíuleikum fyrir Íslands hönd. Hann var þá aðeins 19 ára gamall og hefur síðan verið einn af áberandi fulltrúum íslenskrar skákar, bæði sem keppandi og leiðbeinandi. Á síðasta aðalfundi Skáksambands Íslands var honum veitt heiðursfélagaaðild fyrir framlag sitt til hreyfingarinnar.
Þótt Helgi hafi náð miklum árangri á skákferlinum sagði hann að viðurkenningar og einstakir sigrar væru ekki það fyrsta sem kæmi upp í hugann þegar hann liti yfir farinn veg. Það sem stæði upp úr væri sú ánægja sem fylgt hefði því að starfa með ungu fólki og fylgjast með framförum þess í gegnum árin.
Uppbygging næstu kynslóða
Helgi kom um árabil að starfi Skákskóla Íslands og hefur kennt og leiðbeint fjölda barna og ungmenna. Hann sagði að margir af þeim sem síðar urðu öflugir skákmenn hefðu farið í gegnum slíkt starf en lagði áherslu á að árangur þeirra væri fyrst og fremst þeirra eigin.
Að hans mati geta kennarar og þjálfarar veitt stuðning og leiðsögn en enginn nær langt í skák nema með mikilli vinnu, einbeitingu og persónulegri skuldbindingu. Hann sagðist þó telja að hann hefði á ýmsan hátt getað stutt við bakið á efnilegu skákfólki og hjálpað því að þróast áfram.
Skákin kennir lausnaleit
Helgi sagði að skákin hefði ekki aðeins mótað feril sinn heldur einnig hugsunarhátt sinn. Við skákborðið felist stöðugt verkefni í að finna lausnir á flóknum aðstæðum og takast á við nýjar áskoranir. Sú reynsla hafi nýst víðar en í skákinni sjálfri.
Að hans mati byggist árangur í greininni á því að vera lausnamiðaður og gefast ekki upp þótt staðan virðist erfið. Það sé lærdómur sem eigi jafnt við í daglegu lífi og í keppnisskák.
Viðurkenning fyrir ævistarf
Heiðursfélagaaðildin sem Helga var veitt á aðalfundi Skáksambands Íslands er viðurkenning á áratugalöngu starfi hans í þágu íslenskrar skákar. Þegar hann lítur til baka virðist þó ljóst að hann metur mest þann þátt ferilsins sem sneri að uppbyggingu ungs fólks.
Að sögn Helga er það ekki síst ánægjan af því að vinna með börnum og ungmennum, fylgjast með þeim þroskast sem skákmönnum og einstaklingum og sjá þau ná árangri sem stendur upp úr eftir nærri hálfa öld í íslensku skáklífi.
Hlusta má á ítarlegri umfjöllun í spilaranum hér að neðan.