Arnþrúður Karlsdóttir og Pétur Gunnlaugsson, ræddu við Nönnu Margréti Gunnlaugsdóttur þingmann Miðflokksins í síðdegisútvarpinu um fyrirhugaða þjóðaratkvæðagreiðslu um viðræður við Evrópusambandið á ný. Í umræðunni kom fram að kjósendum hefði ekki verið gerð nægilega skýr grein fyrir því hvað atkvæðagreiðslan þýddi í raun og hvaða afleiðingar niðurstaðan gæti haft fyrir Ísland. Hlusta má á þáttinn í spilaranum hér að neðan.
Óljóst hvað já eða nei þýðir –
Nanna Margrét sagði að stærsta vandamálið við þjóðaratkvæðagreiðsluna væri að almenningur hefði ekki fengið skýr svör um hvað fælist í því að segja já eða nei. Hún sagði að ríkisstjórnin talaði um áframhaldandi viðræður og sjá hvað sé í samningnum eða að „kíkja í pakkann“, en í raun væri um að ræða áframhaldandi umsókn Íslands um fulla aðild að Evrópusambandinu.
Samningaviðræður við ESB
Í viðtalinu kom fram að umsókn Íslands hefði upphaflega verið lögð fram 2009 sem umsókn um fulla aðild. Samþykki í þjóðaratkvæðagreiðslunni myndi þýða að hefja ætti formlegt aðlögunarferli að Evrópusambandinu á ný. Nanna sagði að samningaviðræður við sambandið snerust ekki um hvort Ísland gengi inn heldur hvernig og á hvaða tíma Ísland aðlagaði sig að regluverki sambandsins.
Hún sagði að umræðan hefði verið sett fram með þeim hætti að þjóðin væri aðeins að samþykkja frekari könnun á málinu en að í reynd væri verið að blekkja þjóðina og halda áfram aðildarviðræðum að Evrópusambandinu.
Gagnrýni á ráðgefandi þjóðaratkvæðagreiðslu
Í umræðunni var einnig fjallað um að atkvæðagreiðslan yrði ráðgefandi en ekki bindandi. Nanna Margrét sagði að það vekti spurningar um hvernig ríkisstjórnin hygðist túlka niðurstöðuna ef munurinn yrði lítill eða ef meirihluti segði nei með naumum mun. Engar upplýsingar hafi fengist hjá ráðherrum um þetta efni.
Hún sagði að stjórnvöld hefðu ítrekað talað um að þau treystu þjóðinni og myndu virða niðurstöðuna en að engin skýr svör hefðu fengist um hvað myndi gerast daginn eftir kosningar. Þá nefndi hún að áframhaldandi þrýstingur um aukna samþættingu við Evrópusambandið gæti haldið áfram jafnvel þótt niðurstaðan yrði neikvæð.
Einnig var rætt um tímasetningu atkvæðagreiðslunnar í ágúst og hvort erfitt yrði fyrir almenning að kynna sér málið yfir sumarmánuðina meðan Alþingi væri ekki starfandi. Nanna Margrét sagði að stjórnarandstaðan hefði viljað halda þinginu virku lengur til að tryggja frekari umræðu og upplýsingagjöf.
Engin skýr samningsmarkmið á borðinu
Í viðtalinu kom fram gagnrýni á að samningsmarkmið Íslands lægju ekki skýrt fyrir áður en þjóðin gengi til atkvæðagreiðslu. Nanna sagði að ekki hefðu verið settar fram skýrar rauðar línur um í hvaða málaflokkum Ísland væri reiðubúið að gefa eftir og hvaða mál væru ófrávíkjanleg.
Hún nefndi í því sambandi sérstaklega sjávarútveg, orkumál og yfirráð yfir auðlindum sem dæmi um mál þar sem almenningur ætti rétt á skýrum upplýsingum áður en tekin yrði ákvörðun um áframhaldandi viðræður við Evrópusambandið.
Hlusta má á ítarlegri umfjöllun í spilaranum hér að neðan.