Arnþrúður Karlsdóttir ræddi við Tómas Brynjólfsson, varaseðlabankastjóra í síðdegisútvarpinu um Evrópusambandið, evruna og áhrif mögulegrar upptöku sameiginlegs gjaldmiðils Evrópu á íslenskt efnahagslíf. Tómas sagði að evran gæti dregið úr hluta þeirrar gengisáhættu sem fylgir íslensku hagkerfi en hafnaði því að upptaka hennar myndi sjálfkrafa leysa vanda á borð við húsnæðisvanda, háa vexti eða verðbólgu. Hlusta má á þáttinn í spilaranum hér að neðan.
Upptaka evru væri langtímaferli
Í umræðunni spurði Arnþrúður meðal annars um þá skoðun sem oft heyrist að evran gæti styrkt stöðu íslenskra heimila og auðveldað ungu fólki að eignast húsnæði. Tómas sagði að jafnvel þótt Ísland gengi í Evrópusambandið á næstu árum tæki það langan tíma að uppfylla skilyrði fyrir upptöku evru.
Hann benti á að aðild að Evrópusambandinu væri forsenda þátttöku í myntsamstarfinu og að ríki þyrftu síðan að uppfylla ákveðin efnahagsleg skilyrði áður en evran yrði tekin upp. Um væri að ræða ferli sem tæki mörg ár.
Krónan veitir sjálfstæð stjórntæki
Tómas sagði að einn helsti kostur núverandi fyrirkomulags væri að Ísland hefði sjálfstæða peningastefnu. Með eigin gjaldmiðli gæti Seðlabankinn brugðist við aðstæðum í íslensku hagkerfi með stýrivöxtum og öðrum stjórntækjum.
Hann sagði að upptaka evru myndi draga úr gengissveiflum krónunnar en á móti kæmi að Ísland missti möguleikann á að stýra eigin peningamálum. Það væri því ekki einfalt mat hvort slíkar breytingar yrðu þjóðinni til hagsbóta þegar til lengri tíma væri litið.
Húsnæðisvandinn leysist ekki með gjaldmiðlaskiptum
Arnþrúður vísaði til umræðu þar sem því hefur verið haldið fram að evran gæti auðveldað fólki að kaupa húsnæði. Tómas sagði að slíkar fullyrðingar væru of einfaldar. Að hans mati væru verðbólga, vextir, framboð húsnæðis og almenn efnahagsþróun mun mikilvægari þættir fyrir stöðu fyrstu kaupenda en hvaða gjaldmiðill væri notaður.
Tómas taldi að lykillinn að bættri stöðu heimila, fælist fyrst og fremst í því að ná verðbólgu niður, skapa stöðugra efnahagsumhverfi og lækka vexti. Þá myndu aðstæður á húsnæðismarkaði batna, óháð því hvort Ísland héldi krónunni eða tæki upp evru í framtíðinni.
Hlusta má á ítarlegri umfjöllun í spilaranum hér að neðan.