Arnþrúður Karlsdóttir og Pétur Gunnlaugsson ræddu við Guðmund Karl Snæbjörnsson lækni, í síðdegisútvarpinu um skort á aðgengi að gögnum frá COVID-tímabilinu og þá tregðu sem hann segir hafa einkennt viðbrögð stjórnvalda. Hann lýsir því að ítrekaðar beiðnir um afhendingu gagna hafi verið hafnað, þrátt fyrir að um sé að ræða upplýsingar sem skipti sköpum fyrir mat á Covid aðgerðum og afleiðingum þeirra. Hlusta má á þáttinn í spilaranum hér að neðan.
Beiðnum um gögn hafnað þrátt fyrir lagaskyldu
Í viðtalinu kom fram að Guðmundur Karl, hafi í rúm 2 ár reynt að fá afhent gögn sem tengjast ákvörðunum og aðgerðum á COVID-tímabilinu, meðal annars frá stjórnvöldum og heilbrigðisyfirvöldum. Hann segir að beiðnum hafi verið hafnað án málefnalegra raka og slíkt standist ekki ákvæði upplýsingalaga. Að hans mati sé verið að halda eftir gögnum sem eigi að vera aðgengileg til skoðunar og greiningar.
Enginn grundvöllur fyrir nýrri lagasetningu án gagna og rannsókna
Guðmundur Karl segir að þessi staða geri það að verkum að ekki sé hægt að leggja faglegt mat á árangur eða afleiðingar þeirra aðgerða sem gripið var til í faraldrinum. Hann leggur áherslu á að ný lagasetning, eins og ný sóttvarnalög, verði að byggjast á reynslu og gögnum sem hægt sé að rýna í. Þrátt fyrir skort á faglegum upplýsingum, sé verið að setja lög án þess að vita hvaða áhrif og afleiðingar fyrri ákvarðanir höfðu í raun.
Krafan um rannsókn á COVID-tímabilinu
Í umræðunni kom fram að Guðmundur Karl telur brýnt að ráðast í ítarlega rannsókn á aðgerðum stjórnvalda á COVID-tímabilinu á Íslandi. Hann bendir á að slíkt sé framkvæmanlegt þar sem landið sé afmarkað og aðstæður vel skráðar. Einnig nefnir hann að kalla megi til erlenda sérfræðinga, til að tryggja faglega og óháða greiningu á gögnunum, þegar þau verði gerð aðgengileg.
Þróun í Evrópu og ábyrgð stjórnvalda
Guðmundur Karl vísar til þess að í öðrum Evrópulöndum séu þegar hafnar rannsóknir og dómsmál þar sem fjallað er um ábyrgð stjórnvalda vegna aðgerða á faraldurstímanum. Hann segir að þar sé verið að skoða mögulegar skaðabætur og afleiðingar ákvarðana. Að hans mati sýni það að Ísland eigi ekki að vera undantekning heldur þurfi að fara í sambærilegt uppgjör.
Hlusta má á ítarlegri umfjöllun í spilaranum hér að neðan.